Opera medica omnia; quibus, praeter ea quae in caeteris quibuscunque prioribus editionibus reperiuntur, accedunt Fabritii Bartholeti de dyspnoea seu de respirationibus libri quinque / [Lazare Rivière].

  • Lazare Rivière
Date:
1735
Catalogue details

Licence: Public Domain Mark

Credit: Opera medica omnia; quibus, praeter ea quae in caeteris quibuscunque prioribus editionibus reperiuntur, accedunt Fabritii Bartholeti de dyspnoea seu de respirationibus libri quinque / [Lazare Rivière]. Source: Wellcome Collection.

    760/816 (page 156)
    nafcererur, vel fatuitas, non melancholia. Quod fi intemperies cqm materia conjungatur, jam non ab intemperie, fed a materia adiio corrumperetur, fi- cut ab acri humore frigidi ventriculi ch.ylificatio de¬ pravatur, qux ab intemperie tantum imminuitur, vel aufertur. Et Galeni locum citatum , in quo ait cerebrum, melancholico delirio vexatum ut fimilare affici, dilucidare adnkitur, dicens, affici ut fimila- ic a materia, non ab intemperie. Primo quatenus materia fmiilarcm cerebri fubftantiam, & non ven¬ triculos ingreditur . S.ecund6, ut vi prxexiftenris ca¬ lidi tatis materia gignitur melancholica , ab hac enim , & non ab ipfa intemperie, imaginationis , ut & rationis a&io corrumpitur. Tertio quia fri- yida cerebri intemperies , aut eft antecedens , aut fubfequens. Siantecedens, hxc melancholiam non alia pari c ratione, niiiutin confenlum cortrahat, cujuscaufa materia gignitur melancholica. Si fub¬ fequens, ergo a, materia, qux melancholiam pepc- ric, dependat. Etfaneaffe&io tenebricofa, tenebri- cofum phantafma, & fylveftris fpus, quae funt dif¬ ficte hujus delirii caufae, nullam morbi induunt for¬ mam. Quamobrem ut folius caufae melancholicum fymptorna effe putant: ita a fola caufa, & nona morbo indicationem fumi debere toto contendunt W,cade ingenii nixu. Ego autem etiam a morbo, nedum a in n.eUii- caufa curationem fore eliciendam exiftimo. Melan¬ thu “ choliam enim etiam a morbo pendere probo ex al¬ lecato 3. de locis affe&is 7. quem perperam Capi¬ vacceus expofuit; ex cujus tamen germana interpre¬ tatione tota veritas derivatur. Videtur enim maxi¬ ma Galeni eodem in loco ‘contradictio, quippe qui loci affedli in morbo comitiali ab humore melancho¬ lico , ipfa melancholia di verfitatem affignans , in¬ quit, ex humore melancholico, ut ex pituitofo, co¬ mitialem morborum tunc produci, quando fuccus melancholicus in meatibus ventriculorum cerebri re¬ tinetur . Ubi vero in cerebri corpore abundant, melan¬ choliam . Cui tamen determinationi paulo infra con- trariarivifus eft, ftatuens, tunc morbum fieri co- . initialem, cum humor melancholicus in cerebri cor- fusrepetit: /iveroin mentem, melancholiam. Cx- terum refponfio ex eodem Galeno ibidem hauritur fcribente. Igitur craffi humores, qui in cerebri cor¬ pore abundant interdum ei, ut inflrumentali, inter- dum ut fimilari parti nocent. Cum enim meatus ob- Jlruuntur, ut inflrumentali, cum vero temperamen¬ tum alteratur, ut fimilari. Quare cum dixit pri¬ mum melancholiam fieri,cum humor melancholicus in cerebri corpore abundat, cerebri corpus & fub¬ ftantiam, nonquatenus inftrumentalem > fed utfi- milarem ratione temperamenti ufurpat. Cum autem fubjungit, comitialem morbum fufeirari, cum hu¬ mor melancholicus in cerebri corpore abundat, cor¬ pus cerebri, ut diffimilare ratione meatuum affu- mit. Non ergo alia de caufa fit melancholia ex Ga¬ leno, nificum fubftantix medullaris cerebri tempe¬ ramentum alteratur: non alteratur vero temperamen¬ tum nifi ab intemperie. Hinc patet, Capivacceum prxallegatum locum fuo loco non re&e allegaffe. Primo cum dixit, ma¬ teriam melancholicam fimilarem cerebri fubftantiam ingredi: non enim fubftantiam ut fimilarem , fed ut organicam ingreditur ob meatus quos replet. Secun¬ do cum ait, affici intemperie calida humoris me¬ lancholici caufa, a qua melancholia. Etenim con- fpicue ex Galeno patet,materiam melancholicam non efficere melancholiam, nifi quatenus cerebri tempe¬ riem immutat, qux non eft calida antecedens, & ef¬ ficiens, fed frigida, confe&aria, &c formalis. Et cum feifeitatur ex fe, an intemperies hxc frigida fit, aut antecedens, aut fubfequens, hoc eft ante, vel poli delirium 2 Dicendum adeffe, cumadeftde- lirium. Et effe tum ante, tum poft. Ante quidem tWrZ melancholiam, cum ex fola frigida in temperie ani- malis fpiritus fecundum propriam fubftantiam opa- fium • cus in cerebro gignitur, quod non eft negandum, ut infra dilucidabo: & hoc modo ante delirium eft intemperies. Poft vero , cum ca eft materix me¬ lancholia? foboles ,* eft enim hoc padto poft mate¬ riam melancholicam, non tamen poft delirium me¬ lancholicum . Et cum affirmat Capivacceus, intem¬ periem cerebri frigidam amentiam, vel fatuitatem potius, quam me]rncholiam producere. Dico, effe fane verum de frigida intemperie in habitu , non tamen deinxquali, 6c 5n fieri, aqua melancholia. Ulterius cum ait, frigidam intemperiem actionem remittere, vel,periere, non corrumpere, verum effe refpnnde a deruempeiie, qux agit refrigerando .-ve¬ rum intemperies cerebri melancholica non refrige¬ rando, fed obtenebrando melancholiam producit , cum &c fine materia ,& hac ratione principis faculta¬ tis fundtiunem corrumpit. Et reapfe Capivaccei fimi- litudo cl mdicat, cum una ex parte intemperiem ce¬ rebri frigidam cum materia frigida , nempe melan¬ cholica, ufurpat-, & ex alia intemperiem frigidam ventriculi cum materia calida. Accidit enim foli ce¬ rebro, necnon melancholico affedtui, & materiam frigidam, & frigidam intemperiem adtionem depra¬ vare, utditftumeft. Porro inflabis. Si melancholia . femper ex cerebri intemperie oritur , ergo etiam femper ob lxftim facultatem, nunquam per folum errorem externum orietur. Refpondco ex menteGa- KcfP°afia* leni, melancholiam femper fieri cerebro affedto, ut pote membro fimilari, ejufque vitiato temperamen¬ to, quod ptofedfco nifi ab intemperie vitiari non po- teft. Pro cujus germana cognitione fciendum, ce¬ rebri intemperiem rnelancholix erfetftricem effe du¬ plicem. Alia enim eft, qux refertur ad primas qua- ( litatesj & alia qux ad lecundas . Intemperies pri- ;,rp™pe' marum qualitatum eft frigida, & eft morbus, quim '“m melancholiam pari r. Et hanc fane, non quatenus tum. refrigerat, fed quatenus opacat. Hoc eft quatenus partes luminofas, dlaphanas a vitali fpiricu puro exprimit, & animalem fpiritum opacum &fylvo- fumproducit. Hoc enim quod Capivacceus negat, omnino eft admittendum. Ejus enim deceptio eft, quia vitalis fpiritus non eft invif bilis, utiile fup- ponit. Eft namque hic Erafiftrati error, quemGa- (piY“*lie lenus in libello, an f,'anguis , &c. cap. 4. & 11.'»»» eit eliminavit. His.eatm in locis determinavit , vita- lem fpiritum nec vaporem, nec aerem, nec fpiri¬ tum, necxchera effe, fed fanguinem vaporofum , qui ex arteriis infenfibiliter vacuari non poteft , uc Erafiftrati fedtores opinabantur. Quod etiam fan- xit 6. de v.p. 17. ftatuens, vitalem fpiritum nii effe aliud, quam fanguinem purum, cujusexhala- tionem animalem fpiritum effe voluit. Igitur inclu¬ dit vitalis fpiritus partes opacas. Ideo fi cerebri in¬ temperies frigida adfu, poteft ex vitali puro, per. fpicuo, lumineque ejus expreffo, animalis fylvefter, & opacus generari i non fecus ac vitalis tenebrico- fus ex frigidi cordis intemperie , ut Capivacceus pofuit. Poteft & frigida intemperies ab ipfomet me¬ lancholico humore oriri, a qua melancholia per 1?- fam facultatem. Poteft & frigida intemperies cere. bri fanguinem gignere melancholicum, ut eundem ejufdern cerebri calida gignit intemperies . Et quam¬ quam melancholia hoc modo per errorem externum effe videatur i tamen qux per primariam affectio¬ nem in cerebro gignitur, perlxfamfacultatem ma¬ gis, quam per errorem externum melancholia dici meretur. Quamobrem res ita diftinguenda effe vi¬ detur, quam melancholia, aut fit a fola intemperie frigida, aut intemperie cum .materia. Si a fola in¬ temperie, melancholia fit per lxfam facultatem ex animali fp irim opaco genito . Si ab intemperie cum materia, non femper eft melancholia per lxfam fa¬ cultatem ftridto modo ; hoc eft, ab intemperie im- rmempe. mediate proveniens. Etenim intemperies, vel pro- ri^ wi ducit, vel producitur. Si producit materiam melan- rvrel p“0u' cholicam, melancholia efl immediate a caufa, non a morbo. At fi intemperies a materia producatur , poteft melancholia immediate pendere ab intempe¬ rie , quatenus animalem fpiritum generat melan¬ cholicum. Aliud enim eft, animalem fpiritum red. ^ de, & gigni tenebricofum . Redditur a materia, riej Cecd. gignitur ab intemperie . Cxterum intemperies fecun- darum qualitatum melaccholix effeCliva femper ad materiam attiner morbificam» Sc lxfionis modum per errorem externum conftiruit . Quatenus hxc fua opacitate animalem fpiritum folum obumbrat. Sicut enim a nube folis lumen obtegitur: itama. teria melancholica utriufque fpiritus animalis in¬