Controversiarum medicarum et philosophicarum libri decem / [Francisco Valles].

  • Francisco Vallés
Date:
1582
Catalogue details

Licence: Public Domain Mark

Credit: Controversiarum medicarum et philosophicarum libri decem / [Francisco Valles]. Source: Wellcome Collection.

    32/464 page 6
    mihiperfüadeo, Galenum, vt medicum, humidiorem ftatuiffe fubftantiam à queam,quoniam inagis humectat: Ariftotelem, vt philofophum, aerem dixiffe humidiorem;vt quem hac oporteat qualitate przcellere.Dixerit aliquis admo- dum probabiliter, vt medicus & philofophus , neq; medicinz quicquam offi- ciens, neq; àphilofophia Ariftotelis recedens, aquam effe humidiffimum me- dicamentum: aerem humidiffimum elementum. quanquam Auicena vitupe- rat Galenum, quód decimotertio Aphorifmo quartz fc&tionis dicat, Aquam; nec intrinfecus affumptam , nec extrinfecus applicitam , hume&tare. Caterum nonintelligide humore fubftantiz folidorum, eo fcilicet, quem preftantali- menta,fuiffe locutum illic Galenum.Sed fi de madore putabat di&um,cur ho- minem nonaccufabat dementiz,à quofzxpe antea fcriptum fuerat, aquam effe füummé hume&antem?verüm de aqua fatis diximus. A d aeris qualitates iam ve- niamus. 871 ne aer calidus,am frimidus. — Cap. II. AE REM, autfümmé humidum;autfaltem abíoluté humidum effe, in fupe- riori quzítione monftrauimus. Czterüm de illius qualitate , quz in altera oppofitione eft, nonadeó conuenitinter omnes. Galenus fecundo De fimpli- cium medicamentorum facultatibus cap.20.maximam fuiffe quaftionem, in- quit;inter Peripateticos,quorum princeps fuit Ariftoteles;& inter Stoicos:illis aerem calidum effe , hisfrigidum afferentibus. quosetiam iuuit Seneca fecun- do Quzftionum naturalium,dicens, Aer frigidus & obícurus naturá eft: lumen & calorilli przftantalimentum.Vtriq; argumentanturexgeneratione. Dicunt Stoici, aerem exaqua , quz natura frigida eft, fieri perfolam rarefactionem, & proindefrigidum effe oportere:alij cotrà,calidum: quoniam à caufa calida dif- foluente generatur.]taq; alij obijciunt materiam,alij efficientem caufam. Con- uenit interphilofophos omnes,oleum aereo przditum effe humore: quoniam infidetaquz , & inaquaafcendit. Vnde przítatur rurfus vtrifq; anfa argumen- tandi.namalij oleum à frigore citiffimé dicunt denfari,vt quod frigidum fit:alij, nunquam omnino víq; ad duritiem concreícere,vt quod fit calidiffimü. & hoc modo venit intelligendus Ariftot.4. Meteororum,dicens oleum nó poffe con- gelari:nonpoffe,fcilicet,ad multam congelationem venire: alioquiin menda- cio quotidie deprehendatur. His argumentis addit Ariftoteles leuitatem aeris; quz ex calore videtur proficiíci. negat deinde confentaneum effe , aerem & a- quam,diuerfa elementa, fimilibus effe qualitatibus. Stoici contrà itaarguinen- tantur:Omnis res naturalis, temotis ijs quz ipfam alterabant, reciditin fuána- turam: fedaerex fola abfentiafolis fit frizidusin hyeme : ergo talis erat naturá fua:przter naturam autem incalefcebat. A dde,in medio fuz regionis,quo loco videtur oportere fuam illum naturam maximé retinere, effe frigidiffimum , vt docetpluuiarum, & Lopes ortus. prztereacx ventilatione aeris femper re- FRE Ecce duas ópiniones contrarias ; quarü neutra eftimprobabilis: fed quz fibiita mutuó refpondent: Ariftoteles materiam non putat fufficeread rcitemperiem:fed efficientem caufam cflc potiorem.nam ex frigidolignoignis fit, efficienticaufz fimilis.oleü propter pattes craffas,quas habetpermixtas cum tenuibus, denfari citó;inquit:fed,quia calidum eft, nunquam integré denfatio- nem pati,aut faltem non quantam aqua.ruríus in hyemenon dicet, refrigerari acrem,propter abfentiá folistantummodo; fed & propterviciniam aqu. quód etiam in mediaregioncfrigidusfit,exantiperiftafi dicitfactum.Sed cgo, vt ve- rumfatear,talem antiperifta(in , qualem philofophi folent defcribere, nó intel- ligo:autilli loquuntur obícuré;iautnarrant fabulas. Verüm antiperiftafi & vul- gó vocatz reactionicaput fextum libri huius daturi fumus:in quo,concedente Deo,ci demonftratione loquemur:interim,vt alij,de antiperiftafi difputemus. Addendum etiam eft huicopinioni, aerem occuríantem faciei in ventilatione; non perpetuo effe frigidum; fed minüscalidum eo, qui quietusadhzrebat. Ari ftotelesitaq; ita refpondec. Alij contrà refpondent Ariftoteli,nihil referre,à ca- lore fieriacrem, dummodo ex frigida fubftantia folam rarefa&tionem perpeffa fiat:
    digitised image 1
    digitised image 2
    digitised image 3