Commentationes in librum Averrois de substantia orbis ... Omnia multo ... emendatiora.

  • Agostino Nifo
Date:
1559
Catalogue details

Licence: Public Domain Mark

Credit: Commentationes in librum Averrois de substantia orbis ... Omnia multo ... emendatiora. Source: Wellcome Collection.

    19/102 page 11
    lí iio utt -——À —€————— — E —À NEN Ern EE Allia pofitio et fecunda. BMaleria pete» fia duplex. LN BERN formis.hec Ioannes , & plura alia in queftionibus libri phyficorum. In quzftione vero propria hic quód potentia diftinguatur realiterà materia,etiam his met rationibus probat. Addit tamen vnum quartum,quód videlicet potentia eft relatio imperfecta Ideo poteft immediate fundari in effentia materiz . Nam ineft fu- bie&toin actu compofito ex materia & forma,fed ra- tione materiz, cui perfe primo & immediate ineft, vt in proprio fundaméto. Circa hanc pofitionem opor- tet videreprimo in quibus bene,in quibus male dixit. funt; adducenda omnia contra eum, deinde aliter di- cemus.Quamitaq; refpectiua potentia realiter diftin- guaturà materia , tolerabile eft, itemque cp infinite, & inter fe , & materia realiter diftin&te, fimiliter tolerari poteft.Sed qp eterna fintà parte ante, definantd;à par te poft, fortaffe non eft confonum do&rinz Arifto. & Auerrois. nam primo cali contra Platonem accipitur generatim illud quód eternum parte ante, eft eternü à parte poft , vt Auerro.generatim accipitibidem có- mento. 138. nec valet qnod Ioannes dicit , verbum Ariftote.folumin fubftantijs effe verum , primo quia Auerro.2.cceli commen.1 5.probat fex coeli differen- tias pofitionis effe fuübftantias, quia fi effent accidentia corruptibilia: & non corrumperetur:tunc natura con- tingés verteretur in neceffariam : vbi patet eum deac- cidentibus loqui.Secundo,quia.1 2 metaphyfice.cóm. 41. ait quod depofsibilibus effe, & non effe,folus mo- tus elt zternus:& tamen nec incepit: nec definet: mo- do potentia non eft motus,quare nó erit eterna, T'er- tio, quia fortaffe plura accidentia «terna àparte ante numero differentia eft impolsibile effe eodem in fubie- &o : quando quidem omnis numeralis differentia fit pp fubiecta, Quod etiam adiicit videlicetpotétiá effe relationem imperfectam , & iccirco non egerenifi fu- biecto, non autem fundamento, contradicit fibi in quzítionibus primi phyficorum, vbi conceditibi fun damentum,& terminum: & ratiocinabiliter quidé qim rclatioiccirco eget fundamento, quia inter accidentia eft imperfectius accüis apud o&s philofophos , & quia relatioimperfecta eftimperfeGior oibus:quare ratio- nabiliter egebit fundamento , & magis tanto quidem magis quanto à perfectione cadit. Hzc funt contra Ioannem. Propterea aliter , & dupliciter ad queftio- nem confucui dicere. Primo cp ficut materia eft vna numero per priuationem omnium formarum vt de- clarat Auerro.12. metaphyfice cómen.1 4.& primo de gilatione cómen.s 4.ita eiinhzret vna fiue pafsio,fi ueaffectiofibi cozterna ( vna dico numero) ficut eft materia quam noftri potentiam vocant.hac.n.median: teexitin propriam operationé: quz eft tranfmutatio primo cxli.cómen.zo. Huius rei argumentum eft gp ni hilagit per effentiam : nihil; recipit per effentiam: ni fi deus. & intellectus materialis, deus «quidem per effen tiam agit,intelle&us vero per effentiam recipit.Cetera vero cuncta fiue agentia : (iue potentia , agunt vel pa- tiuntur per potentiam diftin&aà fübie&to:vel propria effentia . qua e re materia ipfa recipiet per potentiam, (iue affe&ionem aliam ab effentia.. Verum animad- uerfionedignum g» materiz potentia bifariam eft.vna quidem abíoluta non quidem cy nulla ratione relatiua fitad operationem:fed eo quod refpicit generatim:ac indifferenter omnegenus omnemá; fpeciem : ac om- ne indiuiduum formz. & hzc elt materiz propria (iue affe&io fiue peculiaritas fiue(vt grece loquar) BOR4T M YS H idiotropia. hocelt propria materid naturalitas : per quam ipfa primo & perfe exitad receptionem, — A- tera potentia eft refpectiua , quz non vna ratione eft. nam fiquidem ad genus formarum , generalis eft . fi vero ad fpeciem , fpecifica . at fiad indiuidua:indiui- dualis. Hasquidamfemina , (iueinchoationes ma- teriz aiunt effexquod nos omittimus. Vtcunque fit;di- cendum. quód refpectiuz potentie indiuiduz.& fi nu- merentur pro numero & ratione formarum : non ta- menfíuntazternz materix , immo de nouo genitz , ac denouo corruptibiles , oportet enim intelligere , vt Auerroes inquit. 12. metaphyfice.commen.rr.quod materia per potentiam , quz eft eius affectio , recipit formas generales. quibus mediantibus recipit fpecifi- cas. quibus quoque & indiuiduas qualitates elemen- tarias,quibus receptis in materia ipfa innafcuntur quae dam, fiue relationes fiue refpectus ad formas ele- mentarias . quibus etiam receptis definit primus re- Ípe&tus , & emergitalius ad formam mixti confimilis. & homogenij,ac recepta hac forma , de(init refpectus quiad eam praeerat, & cxurgit alius adformam mixti perfe&i.Et hanc Auerroes propofitionem voluit pri- mo aufcultationis phyfice.commen. 7 o. verum lo- quendo de potentiis refpe&tiuis fiue genericis,fiuefpe cificis, nunc qui dicendum fit omitto , quia resilla ad quzítionem deinchoatione fpeQat.fortaffe enim nó funt aligà potentia prima;que eft affe&io materiz,ni firatione. Sedloquendo de potentia abíoluta , quz eft materiz affc&io, dici poteft fecundum alteram opi nionem , dicentes enim affectionem fiue pafsionem diftingui realiterà fübie&o, dicerentillam potentiam. realiter à materia diftiogui. Dicentes vero pafsionem non realiter , ed formaliter à fübiecto diftingui, dice- rent etiam illam à materia diftingui formaliter, quan- doquidemilla eftin przdicamento qualitatis, mate- ria veroin predicamento fuübftantie. Sed ambiges primo. quia fi vna eft potentia, qua ratione poteft fal- uari multitudo generatorum?Nam materia vna & po- tentia exiftente vna genitum vnum erit . Secundo fi prime. elementáriz qualites recipiuntur in materia fi- ne potentia refpectiua, quare formz fubftantiales nó 2 Tertio vtrü potentia refpe&tiua,fiue abfoluta; fint rela tiones, anqualitates , &ifi relationes ,an reales, an rationis quü terminus earum, videlicet forma nófit nifiens rationis. Ad primam,faluatur multitudo gene- rator,quia potentie generales & fpecifice plures funt, &agentia plura.quod Anaxagoras nó concefsit. nam pofuit agens vnum.& materiam ac potentiam vnam, iccircooportet eum dicere omnia genita effe vnum, Nos vero neq; agens concedimus vnum ni(rgeneralif- fimum,nec potentiam vpá nifi generalifsimá , & pro- pterea dicimus genita fore plura. Ad (ecundum dicé- dum illud effe, quia qualitates ille funt imperfe&z,ad quarü indu&ioné fat eft é parte materie generalis fiue Ípecifica potentia. é parte vero agentis,prafentia agé tis particularis. Formz vero fübítantiales quum fint longeperfe&iores , pluribus egent,eft enim hzc natu reregula vtimperfedius generatione precedat perfe- &um,vtnono dicitur metaphyfice,commen.13. & 8. phyfice aufcultationis, commento . 58. vnde & ma- teria fuapte natura poteft recipere formas fubftátiales fine difpofitionibus przuiis , atforme fübftantiales non poffunt ineffeilli;nifi mediantibus illis. Ad ter tium refpondet Ioannes primo phyficorum,qp peter tia illa Potentiaveffo, &iua multi, Ambiguitates. Selutienete Re[ponfío Isanmse.
    No text description is available for this image
    No text description is available for this image
    No text description is available for this image