Commentationes in librum Averrois de substantia orbis ... Omnia multo ... emendatiora.
- Agostino Nifo
- Date:
- 1559
Licence: Public Domain Mark
Credit: Commentationes in librum Averrois de substantia orbis ... Omnia multo ... emendatiora. Source: Wellcome Collection.
42/102 page 34
![v/Lfn intelligene fia ht forma cali.qó 1 o. Qoued intelligà tia [it forma «ali. Ferma quetue plex Error Iean. £ecidus error. Tertium appa fe£n$s x nita, ob quod contrario caret, quo fui in a&ionelimi- tetur.Hxcquantum ad primam rationem fatis de par- tibus coeli. Quzret fortaffe quisan intelligétia fit cce- li forma . Et arguunt, q» non, quia fi forma, tunc eflet acus, & prima perfectio corporis coeleftis , igitur edu- &ta de potentia materiz, & fic materialis. Amplius fi effetintelliaentia actus coeli, vel primus, velfecundus, non fecundus, quia tunc effet operatio. $i primus;igit poffet effe fine fecundo,& fic fine motu,& intelle&io- ne. Rurfusintelligentia eft forma coeli. igitur forma corporis coele(tis.Et fic forma corporis,hoc eft falfum, quia eft forma refpe&u materiz, & non corporis. Ad oppofitum eft Auer.primo coeli.cóm.9 s. & hic expref- fe. Quod intelligentia fit forma coeli dicamus primo Auerroem id fenfiffe vbiq; vt primo phy. aufcultatio- nis.cóm.6 3.8.eiufdem cóm.52.Qwuod ratione conftat, primo quiaintelligentía eft quod erat effe, & ratio coc- li. (i.n.ceelum ipfum difBniretur vera diffinitionejilla non explicaret nifi eflentiam intelligentiz. Hac ra- tione vtitur Arifto.z.deanima .textu.cóm.8.Secundo omnis actio quzattribuitur alicui enti propter aliqua duo, neceffe eft. vt vnum eorum tantum fit materia, & alterum forma , aiones coeli vt motus & intelligere attribuuntur coelo & intelligenti in fimul ; igitur al- terum horum forma eft, alterum vero materia. fed actionesille attribuuntur coelo propterintelligétiam. igitur intelligentia eft codli forma . hacratione vtitur Auer.2.de anima. cóm.» 4.verum formarum altera eit conftituens fubie&tum,& non conftitutaà fubiecto. AI tera conftituens & conftitüta.conftituit quidem fubie- Gum tantum quotiens fubie&um ipfam dependet à forma tanquam à cá formali, & illa forma nonà fübie- &o tanquam à caufa materiali . quz ratio docet fubie- &um referri ad formam relatione dependentiz caufe formalis. Atformam non dependereà fübie&to rela- tione dependentiz caue miterialis.propter quodfor- ma eritterminus dependentiz, & non fübiectum rela- tionis,fed ideo relatiua,quia fubie&um refertur ad ip- fam,& hac via dicitur conftituenstantum,non confti- tuta, Etin hoc apparet error Ioan.qui voluiteffeali- quid formam alicuiusjiquo illud non depédet.Vt nau ta refpectu nauis , iftud.n.eft impofsibile, quia forma non eft , nifi quia fubie&um depeadetab eain effe , & operatione. Apparetfecundo erratumaliorum, qui volunt, g quia formahzc non elt vnita coelo vnione accidentein ea, fedin coelo , dicatur feparata , & non coniuncta. Nos.n.dicimus q ficut colüna eft formali- ter dextra dexterioritate accidentein animali , fichzec eft formaliter vnita copulatad; vnione & copulatione accidentein fübiecto.ná ralis forma eft terminus vnio- nis & dependentiz, quod fufficit. Apparet tertio hanc intelligentiam dici formam interdum appropriatam. ratam, Dicitur quidem feparata, quia non eft fubiectü vnionis , (ed terminus vnionis.Et peridem diciturap- propriata , quia füi natura non eft vnita; fed quia aliud vnitur fibi & dependctab ea, Dicitur & forma coniun- &afíecundum operationem, quia dat operationem, & effe,fed non recipit effe, qua ratione nosin lib.deintel- le&u dicimusintellectum mterialem efTe formam ho- minis fecundum operationem , non gp fit fecundum operationem & non fecundum effe,fed quia tribuit efle & operationem,& non qi recipit effe, fed q operatio nem.nam fine phátafmate nequaquamiintelligit intel- tionem,quia ad hoc vt ccelum operetur,eget intelligé- tia, & econtra, at vt perficiat ccelum, conftituit, & non conftituitur. Forma vero conftituens & conftituta ea elt, quz eftterminus & fundamentum, fiue fubie&tum depédentie,& vnionis.ipfa.n.dependetà fubie&o tang materia, & ab illa depédetfuübiectü vtià forma;Et hec forma df interdum vnita £m effe,quia ipfa vnitur vnio- nereciproca,& exiftentetamin ea d in fubiecto,& de- pendentia reciproca, quiaaltera áb altera dependet, & econtra. itéd; forma conflitutain effe per fubie&tum; quia dependet in effe & cóferuationeà fubie&o. Edu- Ca depotentia materiz , quia genita ab agentenatüre perhoc qp ipfa preeratin habitu materiz,hoc eftin for- ma corporis.diuidua fiue partibilis;quia recepta actu in materia mediantibus dimenfionibus ; habens contra- rium, quia corruptibilispropterfe vel defe&u difpofi- tionum;quibus in materia inducitur. Ethac ratione in- telligentia non eft forma celi; quia ccelum eft depen? densab intelligentia, & non ecótra.licet fine ccelo non pofsit effeintelligentia , qiemadmodum fine conclu fionenon poffunt effe premiffe.Etper hoc patet cp in- telligentia e(t forma, finis, & efficiens coclum ; quia eft formafeparata hac fpecie feparationis, vbi idem eftforz telligentia fit cocliformá;patet. uncadrationes. Ad primam concedo opfit actus & prima cceli perfectio; quia eft perfe&io conflitüens ; & nón conftituta ; ideo non eft edu&us talis aGus depotentia materie. ' Ad fez cundam dici poteft intelligentia eft a&us primus; & a&us fecundus,primus quidem, vt conftituit ccelum in efle fimpliciter, Secundus vero; vt peripfam coelum eft operans.Etcum dicitur a&üsprimus poteft effe fr: ne fecundo Auerroes refpondit.».de anima | cóm.5.ey actus fecundus dicitur equiuoce, & propterea illud verum eft dea&u primoin animali generabili. non au- teminanimali ccelefti. ^ Adtertiam , dicendum cp eft acus cceli , & a&us materiz cali; Materie quidem vt fubiecti perfectibilis, Coeli vero, vt fubiecti perfecti. Et cum fuit per[cvutatus etiam. de natura. islorum cov- porumin primo cali c mundi , declavauit ipfae[fe (impli- cia. Ex boc quód motus eorum [utt [nnplices,e quod natue. va eorum e[L neqs grauis neq; leuis , ideft natura mon innata, difponi per gramtatem c leuitatem. oM Hec eft fecunda ratio Auer; ad probandum illa tria de coeli materia , quibus differt à materia generabilii, &illa duo deforma.Et accipit primo corpora cceleftia elfefimplicia)hoc eft nec compofita elementaria com- pofitione vteleméta;nec mixta; Et fyllogizat fic,quz- cunq; corpora funt, quorum motus funt fimplices , & quorum natura neq; eft grauis nec leuis, illa fünt oino fimplicia,cceli funt corpora;quorum motus funt fimpli ces,& natura neq; grauis,nec leuis, igitur funt omnino fimplices, Huius fylti accipit conclufionem, & mino- remintextu, Animaduertendum adhoc vtipfüm cce- lum fit fimplex oino hoceftnec compofitum vtele- mentum, nec vt mixtum; habetur ex duobus, quia.n. neque graue, nequeleue; hoc eft non aptum difponi per graue velleue.(quod addit propter equale ad pon- dus, quod a&u nec gratitat nec leuitat) non eftele- mentum. quia vero eius motus eft fimplex ,.non eft mixtum igitur omnino eft fimplex quia nec compo- fitum vt elementum ; nec vt mixtum , Quod itaque colum ! Forma conflie Euens e3* cóne | flituta: ! Cóm.43. ad idem. j] wii f gjmpld y](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b33550116_0042.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)
