Commentationes in librum Averrois de substantia orbis ... Omnia multo ... emendatiora.
- Agostino Nifo
- Date:
- 1559
Licence: Public Domain Mark
Credit: Commentationes in librum Averrois de substantia orbis ... Omnia multo ... emendatiora. Source: Wellcome Collection.
86/102 page 78
![claratione eius quod eft notum eternum efe, cr eft decla ratio fundata fuper propofitiones instabiles, [cut tu vides. Secüdo excludit alium errorem Auic, Auic.n,pba uit primum principium effe per hoc cp aliquid eft pof fibile ex fe, & eternum , & cum non fit aternum àfe, erit aternumab aliquo,quod fui natura eft eternum, & ita eft primum priacipium zterpum , primo Auer, fumés diftin&ionem Auic.ait effe igitur neceffarium non elt nifi duobus modis?, Videlicet, neceffarium à feipfo formaliter & effe&tiue, vt eft deus qui feipfo eft neceffacius, & à nullo eft talis, & neceffarium ab alio, quod tamen eft ex fe pofsibile, vt motus cceli, qui eft pofsibilis non effe, & zternus ab intelligentia. tunc Auic. applicauit diftin&tionem ad colum, putando Lll ccelum habere virtutem finitam ,& effe pofsibile ex fe acquirere tamen necefsitatemà virtute infinita, & Cnm.5. uai T perfe xterna , puta à motore feparato, & tunc addit l 1h viam per quam Auic. probauit primum principium ml cífe,& inquit fuper hoc fundauit fuam declarationem : Ii de elle primi principij ipfe Auic, & non procefsit per à Vl viam motus xterni,vt procelsit Arift. probauit.n.pri- mum principium effe hoc pacto aliquid eft eternum quod eft à fe pofsibile non effe , igitur oportet effe quoddam perfe xternum,quodillud efriciat eternum & hoc eft primum principium. Obiicit autem Auer, afferens hanc demóftrationem fundari füper propo- Mb fitiones inftabiles vt clare vides. Et. fic patent duo Exeatio, Auic errata, vt Auer, demóftravit, Hic poffct difpu- ES tari, fi corruptibile perfe poteft ab alio perpetuari, | Sed quiahzc quizeftio cft difputata primo libro huius, [rl nunc deipía ha&enus. Przterca.Effet difputandum | fi fübftantias abftra&as effe fitalia via quam per mo- El tüm'eternum demóftrabilequz rcs (quia acutifsime | eft difputata in lib. deftruc&tio deflru.difputationes.8. in folutione primi dubij.) nunc pratermittatur; nefu-: perfluis pertra&ationibus librum impleamus. tllud tamen aon elt filentioprztereundum, demon ftratic- nem Auic.qua primum principium effe probare cre didit, fundari fuper propofitiones inftabiles, nullam M habentes firmitatem, fundatur enim in hoc qp aliquid [i eft corruptibile ab alio eternum quod eft inftabile'& impofsibile vt declaratum eftin libro cocli.Propterca reítat viaalia quam difputabimusin libro deftructio defítru&tionum.Hec nunc fats. a P Sed efl queflio de boc,quia JA rifl.dicit in lib. de calo e quundo, quód virtutescilicet corporum celeftiwm [unt fi- li aita ablionis,quia corpora catle$lia funtfinita quantitatiss | er ex bac propofitione declavauit quód corpora celesti fuat finit quautitatisc dedit cau[aminbocyquia.corpo- vum calestiumquadam mouent vnam flellamycr quedam plures. Et dixit quód fi $ielle que funt sa orbe stellarum fi- xau effent wanores aut maloves, non po[]et mouere eas omnino , cà declarauit ille wuiuerfaliter quod ft virtutes qua funt incorporibus calestibus e[Jent in calefaciendo e apud nos in inslantiye? boc facit exiftimave quód ui corpo- gibus cele[ibus [unt virtutes atfiua fruta. | Mouet' queftionem circa determinata.determina Com. 8. ! d j tum eft enim ccelum effe eternum & tempore infini- &mundo , qui dixit virtutes corporum coeleftium, » quibus coeli fünt& mouentut effe a&tione finitas, éo quia coeliipfi funt dimenfione finiti , & quia virtutes celorum funt finite , ex hac propofitione declarauit etiam coelos ipfos effe dimenfione; & quantitate fini- tos.Hx»c enim conuertuntur, vidclicet, coeli funt quan titate finiti, igitur virtutes coelorum , & contra, virtu- tesceelorum funt finite igitur & cocli . Et qp virtutes coelorum fint finite probauit. Tum quia nonnulla corpora cccleftia deferunt vnam ftellam vt orbes pla- netarum , nonnulla plures , vt orbis ftelliferus. Quod cítpro tanto;quia virtutes coclicz füpt finite atq; limi vltra eas quas habet ; aut non moueretur , aut tardius moueretur,vt declarat Auer.2.coeli cóm, 7 1.quia vir tus motiua cceli habetad corpus coelefte quod moue- tur, limitatam proportionem & virtutem finitam. Tü vel maxime;quia dixit illic, & in lib.metheo.gp fi virtu- tcs ceelice effentin mouendo & calefaciendo penitus infinite mouerept hzc fublunaria fübito atq; in in- Ítanti, que omnia protanto funt vera;pro quanto vir- tutes coclorum funt finite, & ita temporelimitatz , & per confequens non xternz.& fic patet quaítio. De bes fcire qp Arifto. primo coeli àtextu quem exponit Auer.cóm.33.víq; ad textum,quem exponit.cóm.7 6, declarat ccelum effe finitum quantitate per hoc quia mouetur tempore.2 4.horarum,fimiliter etiam decla-- rauitibidem motum cffe finitum; quia coelü eft quaa- titate finitum. Verum prima demóftratio eft figni Se- cunda vero eft demonílratio caufe . Amplius. cceli Arift. declarauit virtutes coelorum , quibus cceli funt & mouentur,effefinitas, quia monent certis velocita- tibus, vt patet per Auerro.ctiam in cÓm.3 3.3 9.& 6 3. 7.Etficapparet vis quvfüonis, Ad boc dicamus breuiter quód. infinitum dicitur duo- bus todis, quorum vuus eft virtus infinite a&lionisycir pa[- Jionis in tempore: c eft finita in [e) fcilicet in velocitate c vigore . fecundus efl virtus infinita, atlionis , cir pafsionis in fe. Soluit quzftionem , & primo premittit diftin&tio- nem,ex quá patebit folutio.Diftinctio eft p infinitum bifariam dicitur, in durationefinetempore,& exten- fiue fiueagendo fiue patiendo. Etinfinitumin vigore agendo vcl patiendo.Infinitü extenfiue eft quod xter no& infinito temporeagit vel patitur. Infinitü vero in vigore cft, quod agit vel patitur in infinitum in- tenfe, & fine proportione fimpliciter ad quodlibet, quod agit vel patitur. Hanc deftin&ionem Auerro. pofuit pluribus locis , & nosin codicillo de infinitate primi edimus. | Virtus autem ivfinita inatione fua aut pafsione non exiflit in corpore:iue fuerit cade$le:fiue generabile ct cor vuptibilébec euim non accidit corpori nift [ecundum quód est corpus infinitum.Et ideo orbes smouent cá mouentur in tempore , virtutes vero in a&lione er pa[sione infrnitas in tempore nece[Javium eft effe in corporibus calestibus.paf- fione quidem, quia funt fimpliciter [amplicia.atfione vero, quia [ua forme non con[lituumtur per Wbietfum:et vtrunq; eft impo[sibile in corporibus generabilibus e corruptibi- libusyquia funt comp ofita ex materia c forma. Declarat nunc diltinctionem, & vult infinitum in vigorenullo pacto effeinaliquo corpore,quia necin colefti, nec fublunari. Cauía autem eft, quia hec inhinitudo | bj 3 ZONE | Front Com.9. | Duplex infiuie tum, ] Cóm.18.](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b33550116_0086.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)
