Volume 2
Opera medica. Editio novissima in hac novissima editione variis variorum praestantissimorum medicorum observationibus, et plurium constitutionum epidemicarium recentiorum descriptione quàm maximè illustrata; imò et mechanica tum morborum, tum Medicamentorum a Joanne-Baptista Mazino, necnon Coelestini Cocchii, et Bartholomaei Boschetti tractatibus medicis rursus aucta ... / [Thomas Sydenham].
- Thomas Sydenham
- Date:
- 1762
Licence: Public Domain Mark
Credit: Opera medica. Editio novissima in hac novissima editione variis variorum praestantissimorum medicorum observationibus, et plurium constitutionum epidemicarium recentiorum descriptione quàm maximè illustrata; imò et mechanica tum morborum, tum Medicamentorum a Joanne-Baptista Mazino, necnon Coelestini Cocchii, et Bartholomaei Boschetti tractatibus medicis rursus aucta ... / [Thomas Sydenham]. Source: Wellcome Collection.
250/462 page 230
![2-3® cuin medico , naturs tam miniftro, facile obtemperabunt . Medi¬ cina: vires , & mirificos effeflus confirmabunt , fuarum gratia , matronas. , r , > VI. Sin nulla fuerit nuptiarum opportunitas, ad menles, ( qui hac in parte fecundas vendicant ) omni auxilio, omni ope, ot in- duftria promovendos adnitendum eft; ea fpe, & fiducia fretis, Ar¬ thritides materiam, & caufam continentem, per eos facile commo- deque poffe perturbari . Atque hunc in hnem Maritata, fed, (ut illorum vires , & poteftates, ad uterum refla collineentur, ) apnffi- me cum Fmmenagogis copulata, vel artificiofe interpofita , fruflum ingentem, meflem amphffimam, pollicentur. Si menfes omnino nulli funt, ex ns concreta , & compofita, ad tempus diutinum & continens, cum exercitatione & purgatione de¬ bitis, adhibeantur. Si fluunt, fed diminute, illi, interlunii tempo¬ re bis die Manem ufurpan prodent; fed illo, quamprimum men¬ fes 'inftiterinr, negleflo-, ea dari, qua: hos ciendo naturae rem ( qua nihil efficacius, conducibiliulve ) fuo lplius more , promovebunt . Marti nullum aptius vehiculum , quam Aqua Martiata , per un- natn exeuntes ; nec uno tantum nomine , Pallidis his Arthriticis conveniunt, coflionem integrant; fanguinem exaltant; aifluque exundanti, virus Arthriticum abluunt abnpiuntque; tum Arthritidi, tum Chlomfi, firnul adverfantes. . Horum aurem ufui , & praemitti catharfin expediet , & feptimo quoque die circiter interponi', ne ab aqua in corpore alicubi reflan¬ te aut ab alvi tarditate, aut a fanguine roborato , nimis eveflo , exaltatoque ( quod faipiflime folet accidere ) lit periculum . Cujus quidem modi catharfeos intercalationem, ab antiquis fummo confi- lio praeceptam, & diligenter inflitutam , non fine aegrorum incom¬ modo, & difcrimine, dudum ab aliquibus omitti video. Quas vero reliqua generalem morbi hujus curationem refpiciunt, & materiam vtapyv, par renes expellentia, fiye ortum ejus & in¬ crementum inhibentia , complefluntur , ex Arthritidis Primigenia: prophylaxi non inutiliter ducantur . Atque hac de Arthritide , quam, quod Albarum e fle repedatur, appellamus albam. VII. Alia eil Arthritis Symptomatica , priori propter affinitatem adjuneenda, quae adultas, (ut jam difta juniores, )quas Heriles af¬ fligit& catamejiiis, aqt omnino nullis, aut aliquanto parcioribus, donatas . Hac aftefla: craffiori plerumque habitu funt, viragines , fedentariae* voce gravi, neque feni per imberbes ; Morbus, Arthriti¬ di Frigida appropinquans , negligenter, & languide Ilapo&m ; Junflnras denique recrementis explet, motu privat. Occlufa nempe, quam charam, quam utilem,quam amicam ha¬ buit naturam, per catamenia fanguinem expurgandi, via, materiae vis in eo confirufta & coacervata eft: qua: , graves & periculofos inferendo morbos, oeconomias crebro mifcet, turbat, evertit omnia. Sin materiam natura vincit, porta hac vel il.a, eam expellit, nec taro in articulos trudit, Dasdala rerum confervatrix. VIII. I Ha vero, non nifi corporibus Arthritidi peiferends ( mali¬ tia vel acquifita, vel hrereditaria, ) praeparatis, obtingunt; & illa potiffimum retate, quae proveflior , & ingravefcens, per methodos fuccedaneas naturas defeflus ambit quodammodo refarcire. Et quoties a laudabili defideratiffimoque MTop$d>pan defcifcens , 'natura Arthritidem molita eft, raro utique preflus retro agit, raro catamenia renovat; quin Arthritidi impoflerum infiflens, illius be¬ neficio vitam quam potefl longiffime, quamque beatiflime producit. IX. Cum mali hujus partu allevandi fpes omnis fruflrata, & a catameniis obfcura«teft, & tenuis; eam medendi legem optime pofle frufluofiffime fervari judico; quae, per Cathartica , materiam pec¬ cantem, in fanguine congeftam, & res novas afleflantem , expel¬ lit . Ut amem illa aegrarum conditioni quadantenus accommoden¬ tur*; primum eligantur ea, qua fanguinem fundendo, & a fefe il¬ lius5 partes feparando, menfium manendorum expeflaticne Medicum accedant; ( hoc autem modica dofi, potius quam magna , fieri cer- tiffimum efl, ) Tum, ad eundem finem ,'Fmmenagogis implicen- tur, & fiant Purgationes, quae dicuntur Hyflerica. Poilremo, omni tantummodo merfie alterno, (nec quidem amplius, ne purgatione nimis libera & frequenti, materia alio ablegata, menfium fpes in¬ terrumpatur ) eaque luna; quadrante, qua praecipue fanguis HvpMbeti, & fe attollere ccepit , vere & autumno , iterum faepiufque repe¬ tantur: nec, quae earum vires infringendo retundant, aut motum fanguinis inteftinum fufflaminent , admittantu? , hora fomni , pofl pumationem, paregorica, e. g. . - . 2f. Qalom. quinquies fub. gr. xV fpecier. Conf. de Hyac. Conf. Rof. rubr. aa f)i. fyr.de Jymph. q. ff. Bolus, fera noBe deglutiendus. PH. de fuccino 9i. Alas Rof at. Aj]a fosttd. Pul.Caflor. fcammon. aa gr. v. Balf. Per. q. f. j. Pii. Si ifto ritu piirgatio, in hujufmodi Arthriticis celebretur, de ca¬ tameniis poflliminio reflituendis fpes afitulgebit aliqua, ( modo aitas, & natura ordo confentiat) aur, fi votis & expeflationi non refpon- deant illa, ctfpisi tamen, & partibus internis, per catharfin certif- fitne cavebitur , ne a pleurinde lasdantrir ; quod quidem minime fpernendum, atque adeo fludiofe laborandum. X; Si menfium fpes fefellit omnis, neque reflat ulla illius ancho- ra: fiducia-, majori quantitate catharticum ( Aloeticum autem eflo ; vel DecoBum amarum purgans) ilioque menfis tempore, quod folebat efle eruptionis, tvxotlpat adhibendum : Tum, ano. materiam quod emit¬ tat , itaque menfium vices fuppleat; tum etiam Arthritidis ( qute hominibus hifce auro contra, & cum vita seque, pretiofa, ) fpei quod indulgeat. Quas quidem regula, tam illi commoda, tantique { fi appofite obfervetur, )efl momenti, ut nihil fupra. cetur, infpicere: Et, fi quod per fluorem album, vel aliud quodvis, otctpoi \oyor, erat excrementum ; ut permaneat , perduretque vei etiam in aegrarum comirtodum augeatur, eniti. XI. (Corollarii vice, memoria tenendum, in iflo pari Symptoma¬ ticarum impugnando (Dii Desque! ) quantum interfit; altera pur¬ gationem non nifi levem, & raram eligit, altera, tum fortiorem, tum frequentiorem ; altera eam , non nifi alterantibus, ( id efl , principali auxilio) viam praeparantem altera , tanquam ipfum prin¬ cipale; altera Chalybem defiderat, & in eo fere fpem ponit omnem; altera eundem metuit, fugit , ut ..fatalem abhorret. Brevi dicam , altera‘fanguinem augeri «5 HiTiaeifftabai; altera minui, & dedu¬ ci , poftulat. Adeo nempe contraria Symptomaticis hifce- therapeja; imo, ut fieri poteft, in eodem corpore. Hijloria Arthritidis Vaga, Fixa, ex Chlorofi, fugata. VEteris Arthritici Filia, duodeviginti annorum,ventriculi dolo¬ re quafi colico, cum faftidio, naufea, vultu pallido, refpira- tione niolefta, menfium defeflu , aliifque fymptomatibus Chlorofin offendentibus , afflifla efl. Pofr annum , materia quadam anuum commiffiiras, earum autem intervalla magis, occupavit, diu, mi- fereque cruciavit. Teneritudinem, torporem inibi, doloremque pe- perir, acerbum : aliud ex alio . Ceflavit interea ventriculi dolor : perduravit A'vomice, Atwe^w . Dum ita fe res habet, primo emeticum , tum catharticum, meo confilio, datum efl ; & deinceps iteratum . Ob atroces , & fere continuos artuum dolores, fanguis detrahitur, Pofl quas evacuatio¬ nes, ad appetitum acuendum, ad fanguinem evehendum, & men¬ fes ciendos, (quem mihi fcopum hac in re palmarium propofui,) Martis Nutriti, cum vehiculo convenienti, bis die deglutiit . Et omni mane aquarum ferratarum , Totonefti in fuburbiis, IBij. exhaufiis ; cum fp. vol. Oleas ( ad Aiispt<rii', & calorem augen- dum, ) guttis circiter triginta. Hac methodo menfes perplurimos, interpofito fubinde lenienti , obfervata i dolor ifle rheumaticus : (fic habebatur, )& teneritudo primum mitigantur, demum in to¬ tum fere devincuntur. Viget appetitus & digeftio. Aliqua funt ca¬ tamenia. Facies colorata fit & vivida. Scintillant oculi. Salus ex omni parte perfeftior & integrior; nifi quod tumoribus albis, mol¬ libus, teneris, &(ab iis) Awricitwi* junflura: artuum infeflentur . Qua: quidem accidentia rempeftate pluvia plus folito fasviere . A Rheumatijmi (fic perperam difli ) exitu, triennio vix elapfo , tumores indurefeunt , & nodi fiunt tofacei,, tum numero plures , tum magnitudine confpi.cua; fed & diverfa, & longe diflimili : alii namque granum triticeum ; alii pifum; alii nucem aiquantes avellanam, digitorum articulos , eorumque regiones tumefaciunt ; in articulis, permanentes; fed in eorum interflitiis , evanidi, in- conflantes. Erat dextri fummitatis cubiti creteris major ; nuci ju¬ glandi par; initio mollis; fenfim exinde lapidefcens . Juxta cubi¬ tum finiflrum , tumor albus eo tempore digito cedens, in tofum abiturus. Adhasc pruriunt artus, & quidem molefiiflime ; & emit¬ tunt puflulas . Per biennium illa Podagra tulit fymptomata , fed lenis, fed benigna:; neque toto hoc tempore, vel femel unquam , in paroxyfmum evefla:. Ab ejus ortu, ventriculo, & iis qua: funt intus, bene; ob illam artus aggredientem , procul dubio melius . Menfes, per univerfum hoc biennium, mediocres. Anno incipiente 1700. praeter ifia, qua: memoravi , Arthritidos fymptomata, de ventriculi ( prasfertim a paflu ) dolore, inflatione , aliifque At/crm-^tus indiciis, porro quiritatur . Ut therapiam, tum ad^ifla praefentem, tum prophylaflicam, inflituerem , Auflor eram ( uru kecra» fepius praemifla catharfi,& primis viis uti par erat fixoneratis, ) ut, per quatitor menfes, omni mane, fextam inter & oflavam, aquarum ferrat. IBij. ( quarum 1Bf^. foliis Thea alter- panda ) ebibat. Decima fequenti, hauflum infufi . Summit. Trifol. palufiris. Pag. ii. Aq. Pluvia bullientis IBf^. Infunde aci Amaritiem Jujficientem : Colatura Coch. v. adde fp. Junip. ^i. Tinci. Aurant. gutt. x. f. Haujlus. Quarta pomerid. Bolum e Conf. 'Trifol. paltiflr. Flaved. Aurant. aa fu Millep. pp. £)(£. Chat. Nutriti gr. v. Syr. Garyoph. q. f. cum ! leni Cathartico fubinde repetendo . ' In ter ditia, per totum hunc Decurfum , Cerevifia , Potui dabatur Ordinario DecoBum . -hf. Rad. China Sarfa aa §if£* cocl- Aq. fontis Ferrata IBiv. ad ij. Colatura adde Jpiritus Juniperi, cum fac- chari Cryjlallini, q. f. f. DecoBum. Vejcebatur vottintt's< , , & Sanguinem temperantibus, f-/.m- mitatibus Jcil. Beccabunga, Nafturtii Aquatici , & Horten/is, Urti¬ ca , Rapa, B attat a, Pifo, Pajhnaca , una cum Agnina, Pullina , Vitulina, & ifliujmodi aliis. Harum rerum obfervantia diligenti , fedulaque corpus aegrae reto- TittfiTcu . Nocfi partim minuuntur , partim evanefeunt . Pru¬ ritus cedat: tolluntur pufluliE: ‘augetur appetitus : coflio perficitur: fanguis, expulfo per renes utrumque inimico, fermentationem , & UyitjjuxTeaau' acquirit naturalem; quam inonflravit ivypei*, tvaap- xia. Quod aufmcatiffimum judicavi, refle poflea fluxere catamenia, & quo reflius, eo certius fugatur , cum fatellitio fuo , Arthritis . Ut, neque pullula:, neque pruritus; neque Tumor; neque dolor ; jam, per annos perplures,ex eo tempore, reverterentur.Quod qui¬ dem indubitandum, optimaeque fidei Argumentum : Per Emmena• goga &c. poffe hujufmodi Arthritidem, 'etiamfi Nodofam , & Harc- ditariam, auferri depellique. C A P U T IV. De Arthritide Hydropi f perveniente. .1. A D alteram, illam e Symptomaticis'minus propriis , ex il recenfione principio d:fla properamus ; nempe ad Hydropis emyi»vnfj.ee: eoque libentius, quii crebro hoc occurrit, & uti lpero, m hujufce populi commodum & tutelam. explicetur . Quod Arthritidi fuccrefcat Hydrops, eft facile perceptu, & ordi¬ ni , quem in hominibus e medio tollendis, (ervare folet natura , maxime confentaneum efl: At, e contrario, quod Hydropi>Arthri¬ tis , etiamfi aliquando accidit, tamen j natura: methodo quafi in- verfa faflum, inter ejus Avaronrct non inique cenfeatur. prt) ejus dignitate, quantum potero, dicam luculenter ; advertere oportebit , quod ab hepate , aut vifcerum aliquo nobiliori , five fcirrho, five alia quavis indomita labe vitiato , quicunque fit Hy¬ dropicus, rariois HoSoyttic, & , quo nobiliori, eo rarius: Hoc enim in cafu , fic in pejus ire folent omnia ; fic corruere; ut ^ fi qua olim emicuit Arthritis , a morbo graviori, & magis imperiofo , ( totas tegri vires totum hominem exeitente & fatigante , ) ei plerumque officiatur , tanquam majoris morbi aufloritate vifta: , & paroxyfmum raro unquam refle facere contingat : Verum in corpore taliter afleflo corruptoque rariffime omnium exoritur , & nafeitur Arthritis. Sin ea fuerit Hydropis ratio, quod, falvis vifceribus, ant parum lasfis, ab una partium fanguinis ocpuecx, & malo ejus habitu,(ad vi* fcera ART](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b30451413_0002_0250.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)
