De inwendige ziekteprocessen en derzelver geneeswijzen, naar het tegenwoordig physiologisch, pathologisch en therapeutisch standpunt ... / Uit het Hoogduitsch vertaald door M.H. Hertzveld.
- Hornung, Anton Michael.
- Date:
- 1848-1849
Licence: Public Domain Mark
Credit: De inwendige ziekteprocessen en derzelver geneeswijzen, naar het tegenwoordig physiologisch, pathologisch en therapeutisch standpunt ... / Uit het Hoogduitsch vertaald door M.H. Hertzveld. Source: Wellcome Collection.
23/234 page 3
![o o. Elk ziekte-proces is liet product van den ziekte-aanleg en van de opwekkende oorzaak. Hunne vcreenigde werking brengt de oorspron- kelijke veranderingen [de naaste ziekteoorzaak (causa proxima)] te- weeg, waaruit zich liet ziekte-proces verder ontwikkelt. Deze verwijderde en naaste oorzaken maken het ondenverp uit der Aetiologie en Nosogenie (leer der ziekte-oorzaken en leer der ziekte-wording). 4. Elk ziekte-proces is binnen zekere grenzen van ruimte en tijd be- sloten. Deze grenzen, d.i. bet beloop, den duur en den uitgang in het algemeen, zoo mede de voornaamste der verschillende vormen, waar- onder zich de zickte-processen naar gelang van de verschillende scha- keringen der individualiteit, naar gelang van het verschil der oorza- ken, der ziekclijke weefsels en organen, naar gelang der vereeniging met andere ziekte-processen enz. voordoen, behandelt de Nosographie (ziektebeschrijving). 5. Men neemt in ieder ziekte-proces eenc aan het individuëele leven vijandige en eenc andere tegen de eerste strijdende (tot de geneeskracht der natuur behoorende) neiging waar. Het wikken en wegen der ver- schillende hiertoe helrckkelijke omstandigheden, en het opmaken van de slotsom ten aanzien van het lot, dat den lijder te wachten staat, is het doel der prognostiek (voorspellingslcer). G. De leer der aanwijzingen en van het aangewezene (Nomothctica), van het geneesplan (voorhehoedingsleer, negatieve en positieve behande- ling) en der geneeswijze (diaelelica, — leer van den leefregel, en iatrica — geneesleer) is het onderwerp der iherapeulica (leer der geneeskundige behandeling). § 4. De bijzondere pathologie en therapie onderscheidt zich dus door haar onderwerp eensdeels van de algemeene pathologie en therapie, welke laatste uit de eerste algemeene grondbeginselen tot herkenning en be- handeling van het ziek zijn afleidt; — anderdeels van de medische Kliniek, die door naauwkeurige waarneming en behandeling van afzon- derlijke gevallen haar de noodigc bouwstoffen levert. Behalve de zoo even genoemde, dienen aan de bijzondere pathologie en therapie tot hulpwetenschappen: a. de Physiologie of de leer van het leven des menschen in dcszelfs normalen toestand. Hel is alleen de grondige kennis dier wetenschap eu der daarmede verbondene ontleed- en natuurkunde, welke den ge- neesheer in staat stellen de wijze, waarop de verschillende afwijkingen van den levenstoestand zich kunnen voordoen, te herkennen en ze tot het normale standpunt terug te brengen ; een wetenschappelijk stelsel der praktische geneeskunde kan dan ook niet anders dan physiologische pathologisch zijn. b. dc geneesmiddelleer, die gezamenlijk met de natuurlijke historie l*](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b29328445_0023.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)
