De inwendige ziekteprocessen en derzelver geneeswijzen, naar het tegenwoordig physiologisch, pathologisch en therapeutisch standpunt ... / Uit het Hoogduitsch vertaald door M.H. Hertzveld.
- Hornung, Anton Michael.
- Date:
- 1848-1849
Licence: Public Domain Mark
Credit: De inwendige ziekteprocessen en derzelver geneeswijzen, naar het tegenwoordig physiologisch, pathologisch en therapeutisch standpunt ... / Uit het Hoogduitsch vertaald door M.H. Hertzveld. Source: Wellcome Collection.
48/234 page 28
![de naam van hyperaesthesie past slechts voor eene opvolgende reeks van vlagen van pijn, die alle uit ééne cn dezelfde grondoorzaak voort vloeijen. 1). De pijnen treden steeds bij vlagen (paroxysmen) te voorschijn, die hetzij geheel zonder aanleiding, hetzij na eenen ligtcn prikkel den lijder overvallen. De tijden waarop de aanvallen lerugkeeren zijn geenszins regelmatig, tenzij er eene verbinding niet het tusschenpoozend ziekte- proces plaats hcbbe. 10. De weefselveranderingen bij de hyperaesthesien zijn over het geheel onbekend, hoewel somwijlen eene werkluigelijke drukking, con- (festien, tuberkels en andere wecfscl-vcranderingcn der zenuwen als naaste oorzaak worden aangetroffen. § 30. 'Aetiologie en Nosogcnie. De aanleg tot hyperaesthesieii ontbreekt in den kinderlijken leeftijd, en is in de middeljaren, vooral in zenuwach- tige individu’s van het vrouwelijk geslacht, het sterkst ontwikkeld; slechts zelden wordt hij door overerving, maar des te menigvuldige!* door het reeds eenmaal doorstaan der ziekte verkregen; er zijn slechts weinig epidemische (algemeene, op grootere volksmassa’s werkende) in- vloeden bekend, die de voorbcschiktheid tot hyperaesthesien doen ontstaan. Opwekkende oorzaken zijn: 1°. hef afwennen van gewone prikkels; 2. ziekte processen, die de opwekbaarheid der zenuwen verhoogen, b.v. de plaatselijke vaatreactie, zoolang zij binnen de grenzen van congestie blijft [want zoodra zij synochaal wordt, geeft zij tol gevoelloosheid (Anaesthesie) aanleiding]; voorts bloedledigheid (anaemie), rheumatis- men, aambeijen, jicht, impetigineuse scherpte, tusschenpoozende koorts, tuberkelzuchl, kankerachtige kwaadsappigheid enz.; 3°. werktuigelijke drukking, waardoor eene spanning der zenuw wordt te weeg gebragt. 4°. sympathische prikkels, b.v. maagkramp bij ziekten der baarmoe- der. Voorts hebben de afzonderlijke zenuwen, onder de diaeletisc/ie, geneeskrachtige cn vergiftige ligchamen hare specifieke (eigendomme- lijke) prikkels; een zoodanige prikkel is b.v. het te sterk licht voor de gezigtszenuwen. Al deze invloeden veroorzaken eene vermeerderde ont- wikkeling of toevloeijing van het zcnawbeginsel in de lijdende zenuw, welke ontwikkeling of toevloeijing gedurende liet geheele beloop der ziekte aanhoudt, cn die verhoogde werkdadigheid van het gevoel te weeg brengt, welke door iedere vlaag slechts voor eenen lijd lang wordt uitgeput. § 31. Nosographie. — De aanvallen, door geenerlei of althans door geene tot verklaring van het ziekelijk gevoel toereikende oorzaken te voorschijn geroepen, beginnen met meer of minder karakteristieke voorboden, die](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b29328445_0048.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)


