Copy 1, Volume 6
Commentaria in Hermanni Boerhaave Aphorismos de cognoscendis et curandis morbis / [Gerard Swieten].
- Gerard van Swieten
- Date:
- 1745-1772
Licence: Public Domain Mark
Credit: Commentaria in Hermanni Boerhaave Aphorismos de cognoscendis et curandis morbis / [Gerard Swieten]. Source: Wellcome Collection.
361/370 (page 351)
![f.upu EMPYEMA* 35r idem docent. Verum & alia obfervatio habetur, quae magis mirabilis efl‘ ubi nempe Empyema , largo fatis foramine, inter feptimam Sc oftavam coftam , viam invenerat, tumoremque fecerat durum ^ cuti concolorem , & magnitudine caput infantis aequantem: cum gravida effet jam per quatuor menfes aegra , difficillime refpiraret , diarrhoea continua cum tenefmo ad* effet, & fudores colliquativi , febris heftica corpus dcpafceretur , pro de« fperata habebatur : peritus Chirurgus fcalpellum ad aliquot pollicum pro® funditatem per medium tumoris centrum adegit , antequam pus prodiret* quod tunc magno impetu & copia exivit. Sequenti die invenit pus bo¬ num in faecibus alvinis* ejufdem coloris Sc confidentiae ac illud, quod ex aperto tumore fluxerat • & fimile pus in urina emiffa fubfidere vidit. Evaflt autem haec mulier ex tanto periculo,, licet abortum paffa fuerit fexta die poli operationem inftitutam • Sc poftea adhuc tres peperit pro¬ les [*]. Illud in primis notari meretur in hoc cafu , quod , licet magna copia puris per vulnus fa£lum effluxerit, & quotidie perrexerit exire , ta¬ men pars notabilis puris per alvum Sc urinam exiverit • adeoque videtur non adeo difficulter pus hos exitus invenire . Quaenam autem conducant, tam in vi£lu , quam remediis, in tali ca¬ fu , di£fum fuit ad §.852. 853., ubi de materia morbofa , in Peripneu- monta per has vias exitum moliente, dicebatur. Patet ergo , quod, poflquam conftrterit , vomicam ruptam effe , per quatuor vel quinque dies attendere debeat Medicus, an figna quaedam pu¬ ris evacuandi per has vias appareant: fin minus , tunc cogitandum efl de thoracis paracentefi , quae non debet differri nimis diu , ut cum felici fucceffu fiat . Quo in loco thoracis apertura fleri debeat, Sc quaenam cautelae in hac operatione requirantur, antea ad §.303.5. pluribus diO:um fuit, ubi: de educendo languine ex thoracis cavo agebatur : quae omnia pariter ob- fervanda funt , ubi pus evacuari debet. Verum fanguis extravafatus folec fimul Sc femel emitti, quia plerumque non diu ibi haefit* adeoque non¬ dum corruptus eff, Sc pulmo fatis integer ac firmus. Ubi autem pulmo diu maceratus fuit pure illum alluente, tunc faepe , edu£la tota quantitate puris , fanguis fubito implens vafa pulmonis, fere tabefa£ia , illa rumpere poffet , Sc fubita mors quandoque fequeretur • quod Hippocrates [y~] opti¬ me monuit , uti tunc ad illam paragraphum didfum fuit. Hoc monitum Hippocratis omnes, periti Chirurgi obfervant , nec fimul Sc femel, fed per vices, emittunt pus per aperturam thoracis. Neceffe eff ergo , ut turun¬ da immiffa obturetur apertura ,. cum, caeteroquin in pe6foris vulneribus dam- nofum turundarum ufum invenerint Chirurgi,uti ad §.304. didfum fuit. Simul & abftergens fed lene liquidum , poflquam maxima copia puris jam edudfa fuit, folet per aperturam injici; decoflum hordei , v. g., in cujus libra • un- (*) Medical Effays Tom.V. §.32. pag. 422.,](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b30527120_0006_0361.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)