Die Muskatnuss : ihre Geschichte, Botanik, Kultur, Handel und Verwerthung sowie ihre Verfälschungen und Surrogate zugleich ein Beitrag zur Kulturgeschichte der Banda-Inseln / [0tto Warburg].
- Otto Warburg
- Date:
- 1897
Licence: Public Domain Mark
Credit: Die Muskatnuss : ihre Geschichte, Botanik, Kultur, Handel und Verwerthung sowie ihre Verfälschungen und Surrogate zugleich ein Beitrag zur Kulturgeschichte der Banda-Inseln / [0tto Warburg]. Source: Wellcome Collection.
22/665 page 4
No text description is available for this image
No text description is available for this image
No text description is available for this image![Plinius. muthung von Martius, dass es eine Art drolliger Wortparodie sei, das Richtige treffen. In der Aera nach Christi Geburt ist es neben Dioscorides vor allem Plinius (im 1. Jahrhundert n. Chr.), bei dem man Hindeutungen auf die Muskatnuss gefunden haben will, und zwar in zwei Ausdrücken, caryopon und macer. Für das Wort caryopon schreiben spätere Ausgaben das Wort comacum oder camacum, offenbar eine sich an Theophrast anlehnende Text- änderung. Es heisst bei Plinius1): in Syria gignitur et cinnamum quod caryopon appellant; succus nuci expressus, multum a surculo veri cinnami differens, vicina tarnen gratia. Es lässt sich zwar nicht leugnen, dass der Ausdruck: ein der Nuss ausgedrückter Saft, und ähnlich an- genehm wie Zimmt die Versuchung, dies auf die Muskatnuss zu beziehen, nahe legt; dagegen ist es aber kaum denkbar, dass man in jener geographisch gut durchgebildeten Zeit die Herkunft dieser Droge aus Indien nicht gekannt haben soll, indem Plinius Syrien als Heimath angiebt. Ferner würde man auch schwerlich die Muskatbutter als Succus (Saft) bezeichnen: viel eher könnte man an Stoffe wie Mandel- oder Pistacienöl hierbei denken, oder an die Samen von Prunus mahaleb, die ja noch heute in Arabien etc. als Parfüm benutzt werden. Andererseits braucht Plinius das Wort Macer, das sehr häufig mit dem späteren Wort Macis identifizirt worden ist, und dies Wort hat allen Kommentatoren viel Kopfzerbrechen gemacht. Wie Plinius angiebt, ist es ein Astringens, gegen Dysenterie gebraucht, auch wird die Rindennatur der Droge durch folgende Worte zweifellos bewiesen2): Macer ex India advehitur, cortex rubens radicis magnae, nomine arboris suae. Diese Droge findet sich nun unter verschiedenen Formen, wie macer, macir, machir, fuaxccQ, fudxeiQ bei vielen älteren Medizinern erwähnt, ohne dass man etwas wesentlich Neues erfährt. Dioscorides z. B., gleichfalls im 1. Jahrhundert n. Chr., schreibt3): /naxaQ cortex est de Barbaria advehi solitus; est subflavus, crassus et 1) Plinius, Hist. nat. lib. XII, cap. ultim. in fine. Plinius selbst ist übrigens kein Freund fremder Gewürze; denn er sagt: Peregrinos sapores ab exteris petimus. Tanta enim mortalibus suarum rerum satietas est, alienarumque aviditas. 2) Plinius, Hist. nat. lib. XII, cap. 8. 3) Dioscorides, 1. I. cap. 110. Auf griechisch heisst die Stelle: Mdxap 'pXoto? eaxi xop.tCop.evoc, ex z-qq ßapßdpou, uuo^äv^oc, axuöcuv ixavd>s xaxa tt]v yeOaiv* Tu'vetai oh Tzpbq ataatoc Ttriatv xai Sujevxspta?, xai xoiXi'a? peup-axiapiov.](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b28109119_0024.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)