Yr arweinydd meddygol : neu gyfarwyddiadau eglur i'r cyffredin, mewn meddyginiaeth deuluaidd: yn cynnwys arwyddion a thriniaeth amrywiol glefydau, clwyfau damweiniol, a doluriau yn gofyn triniaeth ddioed; hefyd, arwyddion a thriniaeth gwenwyn mwnol, llysieuol, ac anifeilig: yn nghyd a thraethiad byr ar rinweddau ac effeithiau amrywiol o'r cyffuriau meddygol / gan Edward Edwards.

  • Edwards, Edward.
Date:
1838
Catalogue details

Licence: Public Domain Mark

Credit: Yr arweinydd meddygol : neu gyfarwyddiadau eglur i'r cyffredin, mewn meddyginiaeth deuluaidd: yn cynnwys arwyddion a thriniaeth amrywiol glefydau, clwyfau damweiniol, a doluriau yn gofyn triniaeth ddioed; hefyd, arwyddion a thriniaeth gwenwyn mwnol, llysieuol, ac anifeilig: yn nghyd a thraethiad byr ar rinweddau ac effeithiau amrywiol o'r cyffuriau meddygol / gan Edward Edwards. Source: Wellcome Collection.

    27/88 page 13
    ei rwbio yn barhaus, a rhoddi ergydion g-wefr-beiriol í tyner (electricity) i fyned trwy y frest, os gellir ) cael y peiriant, a pherson gwybodus i’w ddefnyddio. | Ehanger yr ysgyfaint hefyd â meg’in, megys y cy- 1 farwyddyd yn achos boddiad. Gosoder hefyd g’ym- mrw7d pothellog’ (blister) ar y ddwyfron. Byddai yn fuddiol i bawb gyda golwg ar yr holl ddamweiniau a nodwyd, i weddio yn ngeirian y weddi gyffredin, gan ddywedyd, “ Gwared ni Arglwydd daionus.” YMODD I DRIN PERSONAU A FO’NT WEDI DYODDEF OERFEL TRWM. Dylid dwyn y person, neu y personau a fyddo yn fferedig gan oerfel, i ystafell lle na byddo dim tân, a’i rwbio âg eira, neu drochi â llieiniau o ddwfr oer. Ar ol y driniaeth hon dylid twrymno dwrfr, a hyny yn raddol iawn, o fesur ychydig ac ychydig; oblegyd y mae yn berygl bywyd rhoddi y corph mewn dwfr rhy boeth, nac yn agos i dân pan yn fferedig gan oerfel. Dylid cymeryd y gofal mwyaf i’w dymheru yn araf. Dylai rhyw beth o natur adfywiol (stimulating) gael ei gymhwyso at y gwef- usau a’r ffroenau. Dylid chwrythu gwynt i mewn i chwyddo yr ys- gyfaint, fel yn achos boddiad. Pan y dadebro, ac y dychwelo gwres naturiol y corph, dylai y dyoddef- ydd gael ei roddi mewn gwrely, a’i orchuddio yn ofalus mewn- gwrthbanau sychion, a’r corph gael ei
    digitised image 1
    digitised image 2
    digitised image 3