Volume 1
Naaukeurige beschryving der uitwendige godtsdienst-plichten, kerk-zerden en gerwoontens van alle volkeren der waereldt in een historisch verhaal, met eenige naaukeurige verhandelingen ontvouwen, door verschedien aanmerkingen opgeheldert; en in kunstige tafereelen afgemaalt / geteekent door Bernard Picard ... Uit het Fransch in Nederduitsch overgezet door Abraham Moubach.
- Date:
- 1727-1738
Licence: Public Domain Mark
Credit: Naaukeurige beschryving der uitwendige godtsdienst-plichten, kerk-zerden en gerwoontens van alle volkeren der waereldt in een historisch verhaal, met eenige naaukeurige verhandelingen ontvouwen, door verschedien aanmerkingen opgeheldert; en in kunstige tafereelen afgemaalt / geteekent door Bernard Picard ... Uit het Fransch in Nederduitsch overgezet door Abraham Moubach. Source: Wellcome Collection.
513/536 (page 377)
![Vreem- De Proceffie van de Roozekrans van maak- de Pio- zei der Vaderen Dominikanen te Venetië , ceilie van • + * deRoozc 1S zeer aanmerkelyk. Tot een gevolg van’t krans te Kruis ziet men’er een ^root eetal van kleine in ge. “ Engeltjes en Heiligjes , beftaande uit de bruik, en fchoonfte en weleemaakfte jonge kinderen met we!k .-• - J 0 een plech- da'vir- noc^ een ander St1. Agnes: met een woordt,het zeltgaat. zyn vernuftige Copyen der Burgereflen van ’t Paradys. De gewaande Heiligen, worden door eenige kleine zwarte Duivel¬ tjes verzelt, van ftaerten, horens en klaau- wen verzien 3 niets ontbreekt hen dan te konnen uitvoeren, ’t geen zy verbeelden. Zy bedryven allerlei kromme fprongen, en maaken voor de Heiligen belachelyke kuu- ren, om zoo ’t mogelyk was deeze Zalige Jeugdt van haar Godtvruchtig bedryf af te trekken; maar zy behouden echter haar ver- van haar V rouw , draagt men een Houte Lieve , waarvan de Dominikanen onge¬ meen veel werks maaken. Het volk veroot¬ moedigt zich en werpt zich op de kniën, met een ongemeenen yver rondom dit won¬ derwerkend beeldt zich inbeeldende dat men door dit middel een overvloedigen Oogft van beiderlei Sexe. Een deezer meisjes ver¬ beeldt Sta. Apollonia, een ander Sta. Lucia, en van Zegeningen vergaderen zal. De Do¬ minikanen met hunne Rcozekran(fen gewaa- pent omringen de Lieve Vrouw. Chriftenen van een dikhuidigen en by-daJ^'n zonderen fmaak vergenoegen zich niet met hierover, deeze plechtiglyke Omdragten te verzeilen, alwaar de Heiligen van den ftaat van oot- moedigheit berooft worden, die zy verkoo- ren hadden, om zich op Aarde voor Godt aangenaam te maaken 3 maar hoe ’t ook zy, deeze foorten van oeffeningeh worden by Perfoonen voor uitneemende aangezien , wanner het bygeloof en de driften geduurig eifchte deftigheit, dekkende zich met het | dit beweeren : een twift altoos ^ fchildt van een ontleende Heiligheit, en aan de Beftierders van cie Strydende Kerke. voordeelig geloovende zich mogelyk gewapent te zyn met alle Zaligmaakende Wapenen, verach- tenze alle de kunftftreeken der Duivelen. •Te meer men arbeidt om haar van de Godts- dienftigheit af te trekken, te minder zy acht op de gevaarlyke boerteryen geeven die de Hel voortbrengt, om haar hier van af te lei¬ den i boerteryen waarin niet dan de gemee- ne gelovigen van de Proceffie zich gefticht vinden. Stu: Catharina van Siënna woont met een kindt aan haarezyde deeze oeffening by. Het verbeeldt een kleine Jefus (a) houdende in de eene handt een bezem, en in de andere een blaasbalg. Na deeze Hei¬ lige Dochters vertoont zich een fleep van Godtvruchtige Vrouwen, uit de fchoonfte verkooren, om verfcheiden Heiligen van ’t Oude Teftament te verbeelden. De Muzyk vermengt zich dan met deezen ifoet: de Cajiraten * zingen Lofzangen en andere Zangftukken. Een Heilige Maagdt prach¬ tig uitgedoft en bekleedt met Koninglyke verfierzelen , volgt op deeze Godtvruchtige Matroonen. Zy heeft een ongemeene groo- te Roozekrans in de handt , waarvan de kraaien en graanen het allergrootfle flag zyn. Men zegt dat de Heilige Maagdt geduu- rende haar leven een byzondere achting voor de Godtvruchtigheit van de Roozekrans heeft gehad: ten minften wenden dit de Dominikanen voor. De jonge Dochter die ! de Beer, als een levendig zinnnebeeldt van de de Heilige Maagdt verbeeldt word in een jagt,.waarin Diana haar gezag bydcHeide- rosbaar gedraagen. Op een weinig Afftant nen voerde.-Dusdanig waren dan de I. D e e l. B b b vooraf- Van welkeen Wat de verborgenheden (b) der Procefliën aangaat, zullen wy hun overlaaten te door¬ zoeken , naardien het een geheim voor nie- mandt anders dan voor hun is. Wy zullen hier in geen breeder verhaal over de ftoffe der Procefliën treeden. In vervolg van dit werk, zullen we twee of drie anderen befchryven, waarvan het minfte ’t geen ’er van gezegt kan worden, zeer on¬ gemeen den Lezer voorkomen zal. DeProcefliën zyn van eenHeidenfchen oor- fprong. Men voerde ze eertydszeerplech-aan telyk ter eere van de valfche Goden uit. O- Proces¬ ver dit onderwerp kan men Tolydorus Vïr-deAHu- gilius naflaan : maar om echter den Le- Je Hei- zer te voldoen, zullen we hem een Heiden- eSyds fche Proceffie befchry ven, zodanig die Apu^ waren, lens ons in ’t XI. Boek van zyne Herfchep- ping opdift. Het behelft dan een Proces- fie ter eere van Diana. Men zag ’er eerfte- lyk eenige manfchap ten oorlog uitgeruft, .en andere als Jagers metjagtmeffenenzwyn- fprieten gewapent. Vervolgens zag men ’er in Vrouwe kleederen vermomt , met ge- trensde hairen., en van ’t hoofdt tot de voe¬ ten deftig in den dos, verfiert met alle be- denkelyke Juffers Sieraden. De eene verbeelde de Overigheit, de an¬ dere een Philofoof. Men droeg op een ros¬ baar ter eere van de Woud-Godineen getem- In deezen ftaat is ’t dat hy op een zeekeren dag in de kamer van deeze Heilige quam , om haar dienft te doen. * [Cajiraten zyn Gefnecdenen of Ontmanden , om een Jeugdige Item in de Muzyk, voor de Manbaare jaaren komende te bewaaren.] (b) Zie ’t geen hier op volgen zal.](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b3045721x_0001_0513.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)