Volume 1
Bibliotheca chemica curiosa, seu rerum ad alchemiam pertinentium thesaurus instructissimus / [Jean-Jaques Manget].
- Jean-Jacques Manget
- Date:
- 1702
Licence: Public Domain Mark
Credit: Bibliotheca chemica curiosa, seu rerum ad alchemiam pertinentium thesaurus instructissimus / [Jean-Jaques Manget]. Source: Wellcome Collection.
41/1006 page 11
![b*um pfjtp. Evang. lib. IX.Mofi, inquit , & navigio¬ rum , or machinarum , quibus adduEli furfum lapides inter fe pojlea conjungantur , armorum C/Egyptiaco- tum , inflrnmentoruw partim haurienda vel deducen¬ da aqua , partirn bello neceffitrioruwu, tpftuque adeo Philofiophia, inventionem acceptam referunt. Quibus ipfe rebus non modo populorum fibi amorem conciliavit, verum etiam parem fuperis honorem A Sacerdotibus qui 'Eppxlu/ illum ob [aerarum liter arum tppduulxv ap¬ pellarunt ,facile impetravit. Sed vero quas tum li- teras facras interpretatus eft Mofes , cura nulla: ef- fent ? an hieroglyphicas ? non pugnaverim. Id ta¬ men fatis concoquere nefcio , Mofen a Sacerdo¬ tibus vocatum Hermetem; obftat enim vero sJWofis stas Hermete recentior; id quodpoftea, fpero, clare elucebit. Ut taceam 1 fidem ALgyptiis dici Medicinae inventricem , illam ipfam tamen ab Her¬ mete fuilfe edo&am monente pluribus Diodoro Si¬ culo; haec autem ante Molis tempora contigifle , quod Medicina Aigyptionun Mofe fuerit anti¬ quior, advocatis ad condiendum balfamo Jaco- bum Medicis. Verba Genef L. Pracepic fofeph Mi- nijlrif finis ^Medicis , ut aromatibus condirem Pa¬ trem. Nili forfan Sacerdotes «JMofien vacaverint Hermetem alterum,id quod nihilominus odia ALgy- ptiorum adverfus Ifraelitas internecina vix permi- ferint. Credibilius fortaflis Judaeorum Sacerdotes ita appelafle ofien, ad imitationem Aigyptii il¬ lius Hermetis, ante, cum in AEgypto viverent, au¬ ribus fuis toties occentati. Phnius hb.XXX. cap. /. Magnum facit Mofen , fed haelitat , dum cum Jamne componit. Thilo fudxusde eo ,quod deterior potiori fioleat 9nfidiari; docet Mofen non prius def- cendifle in ALgyptum cum fophiftis confli&umm, quam poftquam egregie meditatus elfet dilferendi facultatem. Cceterum ne longius abeamus , agnof- cunt Rabbini in capite primo Mofaica: Genefeos plus myfteriorutn naturalium , quam in omni Bar¬ barica Philofophia, tantum fubtilitatis , ut nemi¬ ni fuorum ante annum aetatis trigefimum le&io- nemejus judicent temere indulgendam. Sed utrum Chemica quoque fcierit, tradaveritque Mofes, in fufpenfo relinquimus , nili quod parum adhuc cum Conringio fabulari libeat. Ita ergo ille : Multo mi- nus efl y inquit , quod moremur nonnullorum fabulas, quafi Mofes vitulum aureum comminuens, Chemicum egerit. Cur autem ke fabulae Contingi ? fpondere aulim neminem, nili nobilem Chemicum id praefli- Xurum , quod Mofen hic praeftitifle docent verba Spiritus Dei, Ii, ut jacent, interpretanda fint ; Audiamus Exod. XXX II. Cepit cJJfo- fies vitulum illum aureum , quem jecerant, cornbufflt igne , & comminuit tenuiter , infcminavitque aqua,de- ditque filiis Ifirael potandum. Audiimus Dent. IX. Cepiy inquit Mofes, vitulum , cremavi igne, valde. divi/i tenuiter, donec tnSlar pulveris ejjet, quem pro¬ jeci in fluvium ex monte profluentem. Hinc fuere, quos pungit Conringiui,<\w\ colligerent, Mofen Che¬ mica arte aurum ita divililTe , ut in pulvifculum in aquis dilfolubilem attenuaretur, neque enim au¬ rum ullo modo vel per fe in pulverem comburi, vel pulverem ejus ita in aqua profluente latifcere , ut bibi polTit. Sennertus de Confi. & Diffi fubjicit vocem non folum notare comburere, fed & funder liquare, & quocunque modo in pulverem comminuere Demus hoc Sennerto [ quanquam non tantum LXX. Inttrpr. tum illud Exod. XXXI. diferte reddant, '/MTisuva-iv «uTay Lv tum Deut. IX. Konixxvex xu- Tfv Lv arues, Si Buxtorffius; aliique explicent; exu- tere , incendere,] adeo tamen id nodum non fol- vit, ut liget ardius: neque enim quifquam funden¬ do, eliquando, urendo »fimplici igne , ita intima auri vifcera exenteraverit, ut poculentum evadat, & non ftatim projedum in fluvium , lidat in fun¬ dum, nili Chemia & quidem arcaniori Duce. Red¬ datur , Ii vacat pulvis ille auri tenuilTinius live eli¬ mando , live tundendo, terendove; uratur vel de¬ cies , mox aqiicE infundatur , petet c veftigio fun¬ dum Ut hiatum potantis eludet. Non adducam il¬ lud Nicolai Lyra teftimonium , qui in hunc Exo¬ di locum commentando refert tradere Dodores Hebraeos , reos filiorum Ifrael bibentes hanc aquam pulvere vituli infedam in barbis poftea colorem aureum retinuifle, alios non item; hoc enim fi verum, miraculum fpirat, non opus Che¬ mia:. Polle autem aurum corrumpi , 8c a fuis velut annellis exire, ut reclamaret tota Pyrac- monum cohors nihil efficeret, docente ipfo Dei Spiritu i. Pet. I. v. V 11. & v. XVIII. aurum ef- fe (Pjzcptvv & corruptioni fubjedum. En verba: Ei- oh icpJx^roTi; ,/xfyofiioo *j' yyynrlw Item b/aiaiTipov ^vrlis tS SorvAAvfxiiS. Qliod fi quis millUS didum proprie exiftitnet , fciat, idem tridui ex¬ perimento polle demonllrari. Alii ex fuaveolen- ti, & odoratillimo illo halitu , quem non ita pridem inventum in monte Nebo ofis fepul- crum exfpiravit, fi Hornio in Hifl. Ecclefi fides, Chemicum aliquid laborarent extorquere , quod fimiles pene odores polliceatur Chemia , fed no- ftrum non efl: vel hariolari, vel morofius indui ge¬ re conjeduris : luffecerit nobis illud Philonis de-» mund.optfic. eJWoJes Philofophia afjecutus fafligium» & oraculo de pr&cipuis Neatur a arcanis edoElus. Ad fummam , efficiat alius non Chemicus qua» hic prseftituit eJMofes, <jr cJMofen non fuiffe Chemi¬ cum agnofcemus ; diduri tum demum clarius cum Philone de pram. & pxnis : Hunc folum [ Mofen ] memoria proditum efl fine anro , argentoque , ac reli¬ quis opibus regnum adminijlrafje. Sed quando aurum fuftinemus (pfapibv die , & corruptioni obediens, non ab re fuerit utcunque prster inftitutum , il¬ lud Conringii de Herm. cJMed. demirari: Conflat, inquit, a nullo denique animali , lapides , metalla , & metallicos fuccos corrodi. Quid adhsc fui. Obfe- quens Obferv. XLl V. Servilio Cepione , a\x. Ser¬ vilio Gemino Cojf. aurum in Capitolio corvi rojlris non tantum devorarunt , fed commederunt etiam Item, Mures ,/lntii coronam auream arroferuwt,. •Idem Obferv. XXXIX. Mnres in st de hvis aurum referunt. Idem Obferv. LXXIX. P. Africano & Lalio Coff. Fruftnone aurum facrurn mures arroferunt. AEftimaveric ha»c inter oftenta fuperllitioforiun credulitas , nos did cimus non temere Deum e machina advocandum. In hanc rem Borellus tlift. & Obf. Med. Cent. III. Obf. LXXXXV. Dominus la Pierre , inquit, nobilis Caflrenfis dum machina¬ rum bellicarum cuflos effet, Gr dirfftor narrat inures fupra centum librM globulorum plumbeorum pro tor¬ mentis bellicis deflruxiffe , & vorajfe. Fatetur idem Borellm vas ftanneum fibi a tnuiibus corrofurrt tempore peftis. Quod ferri fuperficiem fubigat tandem ventriculus Struthionis , Florentiae ani- madverfum. Ita legimus & argenteos dypeos a muribus Lavinii arrofos , & ferrum in officinis ferrariis apud Chalybas. Exiftimare libet lin¬ gularem illam dulcedinem , quam in plumbo 8c Hanno [ de cceteris metallis res incomperta fe¬ re ] etiam fine acidorum miftura deprehendit ignis Chemicus , murium palato fapere , cum hominibus , fi ore copiofius affumatur > veneni more](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b30456484_0001_0043.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)
