Volume 1
Bibliotheca chemica curiosa, seu rerum ad alchemiam pertinentium thesaurus instructissimus / [Jean-Jaques Manget].
- Jean-Jacques Manget
- Date:
- 1702
Licence: Public Domain Mark
Credit: Bibliotheca chemica curiosa, seu rerum ad alchemiam pertinentium thesaurus instructissimus / [Jean-Jaques Manget]. Source: Wellcome Collection.
51/1006 page 21
![pledfi non. dubitavit, alia omnia fabula» involucro obvelans ,qtiam fabulam. Id quod fragmenta fcri- pti illius Clementi Alexandrino , aliifque atta&a & collaudata facile offenderint, nam de Argonauticis ejus vulgi manu tritis, Orpheone debeantur in¬ tegra , an recentiori cuidam , hic fermonem non libet diffundere, contento adjeciffe illud fofephi tontra Apion, lib A. Neque enim , inquit, fcriptum^ omnino ullum efl apud Gjracos, de cujus fide certo con¬ fiet , Homerica Poefi antiquius. Fuifle autem illud vellus aureum aliud quam Straboni his facris non initiato vifum, vel folus teffabitur Svidas- in oiptxAAoy htpxg * txto $ ug minhxug <Pegi7Ztj, «AAx fitGhlc* *]v ov Stf/xxtn jtygxuixlyov , 'B&xt%ov crrug Se* fitviS-at 2^d Xtj/xuxt; ^gvoiv. Eodem tendit Eusia- thius ad Dionyfeutn fAfruin , & Apollonius Rhodius in Argonauticis, quod primum Phoenici Mirandu- lano obfervatum. Haec cum ita evidentia videat. Conringius, ut torquere alio tota fua nequeat fa¬ cundia, invenit tamen quod invidiose obduceret: Id utique confiat, inquic, neminem aurei velleris fa¬ bulam ad yy\fxdJUxx traxijfe , nifi demum posl M <gni Conflamini avum; omni autem anteiejfo tempore , qui potuiffet hoc ignorari ,fi ullo veliti minimo ufu cona- , tus Chemicorum fuiffent. Unde vero .illa audacter Contingi optime? tibine infpe<5ti omnes Alexan- drinaebibliothecae codices,antequam deflagrarent? Ita fub praeoccupatis judicibus , & cum litem ca¬ pere nolint, didfatoria voce pronunciantibus lu¬ get faepe Diva Chemia , nunquam damnata nifi ad alienum tribunal, nifi in foro peregrino. po¬ tuijfet ignorari, pergit Conringius , fi conatus Cherni- ei in ufufuiffent? imbelle telumlQui potuit tot fecu¬ la ignorari, Conringi, ratio conficiendi mumias j£gyptias? ratio pullitiei Memphiticas? ratio ten¬ dendi chordas Memnonis ? ratio lucernarum inex- ftinguibilium ? percurfantibus licet ./Egyptum Grae¬ corum curiofioribus. Qui poteff hodieque igno¬ rari temperatura corii RufTici ? machaerarum Tur¬ cicarum ? purpurae Gobelinfcae ? chiro‘checarum Ro¬ mulearum i porcellanae Chiniticae ? laccae Japo¬ nicae? intrantibus omnia maria & terras Merca¬ toribus. Sed quam obtufa altera illa Conringii lancea 1 nullum , inquic , artis hujuffcriptum oslen- di hodie Conflantini Magni avum fuperans, idque ma¬ gnum novitatis e ffe argumentum. Initio quidem novi¬ tas nulli Artium crimini efl, quam commendat utilitas'; fed largiatur aliquis fcriptum Conftantino Magno antiquius offendi hodie nullum, non vides, Conringi, ad gloriam artis hoc pertinere, quod eodem tempore & lux Evangelii in Romano Im¬ peratore accenfa fit , & lux Chemiae per publica fcripta in Romano orbe. Quanquam illa ratio fit debiliffimi roboris; nullumfcriptum Chemicum e x- ftare antiquius avo Conflantini tJPf agni, ergo Che¬ miam nudius tertius natam e ffe. Quid ad haec Plinius lib. XXX. cap. I. certe offendit artes quoque fine fcriptis perennare, utcunque; difficilius : Ante Ofl- hanem , inquit, nulla agorum extitiffe monumtn- ta> mirum , artem tam longo avo , nec claris, nec conti¬ nuis fucceffionibus cufloditam. Et quidni duraret, cum totum artificium paucis admodum verbis tra¬ di po(Tit, docente Sendivogio; adeoque per ma¬ nus a patre ad filios facile propagari. Denique Conringi eruditiflime , non fpetffas inffitutum Che- nncorum ; non hoc ipfis propofitum , ut artem icnpto pellucente comprehendant, quisPaffopho- iorum Memphiticorum artem defcripfit ? quos ta¬ men ipfe agnofcis Chemiae locavifie operam. In vulgus ita fpargebanc jfigyptii Sacerdotes: Aurum & argentum fi erilis ac vitiati foli morbofos effe colo¬ res, tradente ex Plutharcho Eufebio de 7Jrap. Evang. lib. 11/. cap. Pili, ipfi alia omnia mente intue¬ bantur. Qua: tradidere de Arte, Homerus , Hefior- dus, Pindarus , Apollonius Thyanaus, alii , ne cen- tefimo cuique intelliguntur, ita fabulis , tropifque involuta funt, interea oculati Chemici non fugiunt attentionem. De reliquis fparfim quiddam deliba¬ tum; quod Apollonium fpe<5tat, non is egofum, qui vel Philtslrato in omnibus accedam , vel Eufebio , Tortoletoque Thyanasum illum flagellantibus per me quicquam velim detra&um; fed nimirum obfer- vo viro$ magnos quandoque ita Audio partium duci , ut dum genio obfccundent, etiam virtutes [ quas fapientes tamen in hofte quoque veneran¬ tur ] invifi capitis, quo jure , quaque injuria trtu hant in culpam. Scrip/erat infelix Philoflratus: Apol¬ lonium interrogdffe Tirachmanes , aureane apud Indos aqua inveniretur. Hic vero excipit irridens Eufe- bius : O admirabilem ! o plenam fapientia quafitonem ! fed in quo tamen fibi hic exciderit fapientia Thya- nai, non perinde capio ; erant enim, & hodieque funt aqua: Gangetica: apud Indos aurifera:. Quid quod experimenta Erckpri, aAgricola , & ccetero- rum de genere hoc , ad amuffim offendant, quan¬ tum in profluentibus rupium vehatur auri, quan¬ tum metalli alterius. Nifi forfan fagaciratem Phi- lofophi exiffimare libeat, refpexifle ad v$aq d&.<gw Pindari, five vfydfyopov illud admirabile, cui nata¬ les debent metalla univerfa. Quod fi puteum illuni coerulei coloris , ftupendarumque virium conflan¬ dus intueamur , quem fpe&atum quoque in Indis Apollonio memorat Philoflratus, in eo non diffi¬ culter hydrargyri mores recognofcemus , ut reli¬ qua multa praetereantur. Quid quod ex capite quo¬ dam Proverbiorum Salomonis cum Majrnom , & Cornuto de Natura Deorum providenter collato fa¬ cillime ab attento homine eruatur ratio interfi¬ ciendi in pulverem rubicundifiimum Mercurii» quod in iffis locis nullus , opinor, mortalium ante me vel quzfivit, vel invenit. Scripfere antea Che¬ mici, &a Chemicis eruditi, fed quod Zofimus eleganter docet, aoH-us, & oblique, ne majeftatem fecretioris Natura: , univerfa clare tradendo pro¬ fanarent. Fabula: antiquorum in receflu nihil mi¬ nus offendunt quam inania , quod fapientiffim£ de Phyfica Graecorum Theologia declamans, plu¬ ribus offendit Plutarchvu. Sed non defiflit morde¬ re Suidam Conringius , quod ex antiquo aliquo Scriptore de vellere aureo fententiam fuam ape- ruiflet Chemiae xquiorem. Poftquam enim alibi in¬ felix Suidas fcripflflet: Xripoiloori rS ira xot&cntdCf fjj rd fiii&Jat o A(oxA>jt<«- vo? exoivet, rd viwne/cOy&vff ’Aiyuzsrloie AioxAyiix- vd. TUTOig dvr,fxipug, i£ (povixdg , or< lyu rx 7nfi •gYip.ilott ygucrS ujtj tfyopx tv7s twA^oT? yypxyiy-i- vx f>iQ\lx §npdjVYitm^\i(& ixxvcrt, to arAS- rmv 'kiyjTjsslug cm rijg toixvrtit '3r£?<rj4v2oSrq , (u»j- p^gYifxxtm xlnis Jxppxv^g raf£AX<rlx tS Ao.nsi Puixxiok dvToupotv. Conringius ut omnia fufpicionibus deco¬ loret: cum unus inquit, id narret Sutdas, quis aufit illi uni tuto credere ? vixit ille ut eruditi cenfent, de¬ mum ante hos quingentos annos, adeoque pofl Diocle¬ tianum totis oElingentis , quales non folent efje idonei tefles. Ifta vero manifefla vis eff , Conringi. Vixerit ante quinque demum fecula Suidas, qua: fcripfic tamen, non ex fuo velut araneus confinxit, fed agnofeit fe mutuatum ab antiquioribus, Eudetno Rhetore, Hr//4dio,qtii Theodofio juniori crvyygov®*, ab Eugenio Augufiopolnano, ZofimoGaz.ao , Cacilio Sicihtnfi,](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b30456484_0001_0053.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)
