Pauli Zacchiæ Romani, totius status ecclesiastici proto-medici generalis, Quæstionum medico-legalium tomus primus.[-tertius.].
- Zacchia, Paolo, 1584-1659. Quaestiones medico-legales
- Date:
- 1701
Licence: Public Domain Mark
Credit: Pauli Zacchiæ Romani, totius status ecclesiastici proto-medici generalis, Quæstionum medico-legalium tomus primus.[-tertius.]. Source: Wellcome Collection.
48/1184 page 28
![\ 2- debet etiam in pariendo habere tempus incertum , hoc efl: non certo fpatio uterum ferre;ita ut in.prio¬ ri propofitione temporis qualitas proponatur, in conclufione de quantitate inferatur. Ac profedb maxime confiderabilis videtur ea terminorum; ex prasmitTa enim non aliud fequitur,quim liVere,Au¬ tumno,Hyeme,aliquod animal coeat,debebat etiam Vere,Autumno, aut Hyeme parere. Sed ne me tanquam morofum odio,quisquis fit-, profequatur,etiam hanc conclufionero pro vera ad*- mittere paratus fum.Sed cur,fi alia pleraque anima- 3 ]ia incerto tempore coeunt,non etiam incerto tem¬ pore pariunt?nam conflat equas,fues, dafipodes, &C alias fortalle fceminas coitum praegnantes admittere, Arift. y. de nat. anim.cap.S. Plin.mat.hiftMb.Al\hn.de hijl.anim lib. 4. c.io. Alb. Mag. de Animal.lib. y.tracl. j.c. 5. De quib.etiam inter JC.Tiraq. de leg.Cotmub. I. 4.».8^.at fi etiam gravidas fceminas horum anima¬ lium coeunr, omni tempore coitum eas admittere pat efl,cum prsegnantia fit ex majoribus caufis , & magis urgetitib. quas coitum in brutis impeditmtjat . cur hasc ipfa bruta incerto tempore non pariunt ? ^2. Adducuntur infiiper alias permuitas^ut dixi,ratio¬ nes adeam conclufionem probandam, nimirum 8c de formatricefacultate^quas in humana fpecie in u- no individuo magis,in altero minus potens fit de materia; majofi,aut minori quantitate,& de fexus di- verfitate;& alite fimi]es,quas tamen omnes illud co- mune habent, ut non magis procedant in homine, quam in caeteris quibusque animalibus,eas ergo ali¬ ter confutare fupervacaneum eft.Non tamen omit¬ tamus adhuc pufiliam quandam ratiunculam,a qui- bufdam addudam, & dl hujufmodi. *'; Homo in coitu exercendo,in concipiendojn ute¬ ro gerendo,in pariendo,plures errores patrare foler, quod de casteris animalibus non,cvenit;ex hoc ergo mirum non eft,illum incerto termino nafci.Ego ve¬ ro alias dixi,nos hic quterere,an ex Natura; inftituto liomo tam incerto tempore nafcatur; at ex his erro¬ ribus,cum contra Naturas inftitutum committantur, nihil,quod contraNaturae inftitutum non fit emana¬ re poteft,aptius ergo ex hoc inferre nobis liccr,qubd nafci extra debitum,ac certum tempus,prastetnatu- rale fit, cum caufam omnino habeat prasternatura- ’ lem.Si ergo nafci feptimo, vel odavo,evenic ob er¬ rores ab hominibus in coitu patratos,nafci feptimo, velodavo , a caufa pra;ternaturali eft. Denique fi addatur,necelFariiffimum fuiffe homi¬ ni varium,ac incertum nafcendifpatium,vario,ac in¬ certo exiftente formationis temino , de quo Hippoc. pluribus in lociSj& alij Philofophi,ac Medici,& qui etiam ab ipfa experientia demonftraturjRefpodeo , Iiocnon effe magis proprium homini quamcasteris ■animalibus,nam utHipp./i&.i.rfe Diata,dicebat,pro¬ ut quaeque ignem , hoc eft calorem minorem ,auc majorem fuerint fortita,citius augefcunt,& forman- tur;at idem calor, qui in homine feminalem mate¬ riam vegerat,in brutis etiam idem eodem modo ope¬ ratur, tam hic,qu2tm ille diverfificantur in eorum operatione,ita ut ex hoc non magis debeat illud lo¬ cum habere in hominesqukm in brutis. Sed cur, inquam,mas triginta dierum fpatio for¬ matur ,& foemina quadraginta duorum,annon tamen aut eodem fpatio, uterque eorum plurimum nafei- tur ?non ergo haec diverfitas in fpatio efformatio- nis tantum potuit opeiari,ut mas feptimo nafcere- tur, foemina'autem nono. Verumenimvero confutatis jam iis rationibus , quae conclufionem ab Ariftotele firmatam pro vera _«»bis imponebant, reftat,ut quibus rationibus con- iiim trariam habere veritatem perfuaderi nebis peffit , demonftrare jam aggrediar ; Hominem nimirum , quod nafcendi, feu pariendi tempus,nihil peculiare ^ ab aliis animantibus habere,quod illi a natura infit, fed veluti reliqua habere illum quoddam fuae fpeciei determinatum congruum nafcendi tempus, decenti latitudine , ut in caeteris minime deftitutum , qua; nonum,aut decimum menfem comprehendit,neque enim confentaneum videtur,ab Ariftotelis lententia absque firmis rationibus recedere,cum ejus maxima apud nos,imo & apud omnes dobtos fit auctoritas , > ut teftatur Tiraq.de leg.Connub. lib. 6. n.qi.&c audo- •ritares Majorum non fine reprobandae argumento , i l. ad exhibendum,C.ad exhibendum.trgo^fi quidem ra¬ tiones a nobis adduda; veritatem habere videbun¬ tur, bene quidem erit,fin minus, Arift.opinioni om¬ nino adhrerendumdicet rationibus ab aliis pro ipfo addudis intelledus nequaquam acquiefcat. Prima ratio igitur contra Arijl. didum fequens 5?. eft, Si termini ea variatio, quam voiunt,effet homi¬ ni in nafcendo naturalis,fequeiatur,quod non folum in iisterminis,fed In plerisque aliis homo nafccretur, nt ftipra undecimum , & Infra feptimnm, & effet femper vitalis*,quam condu-fionem probare quidem ut veram nititur Augen.Sed in opere incaftum infu- dat in lib. de par. hum.Nam fi affirmas mihi,hoc ho¬ mini naturale effe , ut non habeat determinatum tempus fui ortus,cur dehinc illud ipfum determinas* & non nifi fupra feptimnm * & infra undecimum , eum nafci pofle affirmas? quin potius ex ea conclu¬ fione,cu fit indeterminata,fequitnr quodlibet tem¬ pus elfe homini naturale, etiamfi bimeftre, aut tri- meftre9vel annuale,vel biennale,vel triennale fit,aut At fi ad pvn;didos terminos tuam Conclufionem ' refpicere dicas , jam fecunda pars noftri argumenti obfiftereilli videtur,nam fi h Naturaeft,ut in termi¬ nis & te aflignatis homo differenter nafcatur , debe- *)9 ret femper, cum in his terminis nafeitur, fuperftcs effe,vel falcem ut plurimumjquod enim a natura eft, ut plurimum,& fecundum plurimum, eodem modo fit. Ariftot. 1 -Phyfic. text.y-j,Gz\.i4.Metbod.cap.iq, clajf. 7. Si ergo nonimefttis,& decimeftris, ut pluri- mpm vivunt, debent etiam feptimeftris,& odime- ftris, fi a Natura funt, vivere;& quemadmodum ex prioribus pauci intereunt, quin plerique fuperfunt, fic ex pofterioribus pauci interire deberent, & ple¬ rique fuperefteifedcontra,feprimeftres ut plurimum non vivunt,ut experientia docet, Hippocrates fir¬ mat, qui o&imeftrem nullo modo vivere, & fepti- £© meftrem ut plurimum Interire docet in libro de carnibus, & de feptim. & o&im. part. Sc cacteri ne- .gare non poffunt; nam nova experientia id ipfum recentiores comprobarunt 5 ut teftatur Mercur. in lib.cui. tit. Ia Commare lib.i.c.G.cum ex centum fe- ptimeftribus vix unum fnperftitem remanere confi¬ teatur jergo fequitur ex his neque feptimeftre,neque oClimeftre fpatium ^Natura pro eo nafcendi termi¬ no effe homini conftitutum,&: confeqnenter Arift, conclufionem vel effc omninorepudiandum,vel fal- tem ira moderandam , ut non homini folum , fed etiam cuicumque animali non fit conftitutus nafcen¬ di certus terminus, fi ad dies prasfixos, & certos fe¬ rendi uterum refpiciamus. Secunda ratio talis eft.Qua; ^ Natura funt.fine non Csl C2it\M,Aix'\ft.i.Phyf.text.66, nam qux fine carent ca- fu fiunr. Gal. de cauJf.Protar cap. 1. verf. fin.clajf. 3.de 11.de u/h part.c. f.claf. 1 .fed homine non habere de- teminatum tempus in nafcendo prae ca;tens ani¬ mantibus. fine caret; ego hominem nafci extra de* termi](https://iiif.wellcomecollection.org/image/b30459539_0048.jp2/full/800%2C/0/default.jpg)


